ការឆ្លងទន្លេ៖ ការសម្រាលរឹតតែសុវត្ថិភាពសម្រាប់ម្ដាយ និងទារក
លើកោះដាច់ស្រយាលមួយនៅទន្លេមេគង្គ អគ្គិសនីពុំជាប់លាប់មានន័យថា ពេទ្យឆ្មបរមែងពឹងលើអំពូលពាក់នឹងក្បាលនៅពេលសម្រាល។ បច្ចុប្បន្ន ថាមពលសូឡាកំពុងធ្វើឱ្យការសម្រាលកូនកាន់តែមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់ម្ដាយ និងទារក
- English
- Khmer
ថ្ងៃទី២៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥ ខេត្តក្រចេះ – នៅលើកោះផ្ដៅ ដែលជាកោះនេសាទដ៏ស្ងប់ស្ងាត់មួយនៅទន្លេមេគង្គ ស្រ្តីដែលជាម្ដាយមានភាពធន់ខ្លាំងណាស់។
លោកស្រី ជា សុខខា អាយុសាមសិបប្រាំឆ្នាំ កំពុងត្រៀមខ្លួនស្វាគមន៍កូនទីបីរបស់គាត់ ហើយគាត់សើច នៅពេលដែលគាត់គិតទៅដល់របៀបដែលគាត់សម្រាលកូនទាំងពីរនាក់ដំបូងរបស់គាត់នៅផ្ទះដោយពុំស្មានដល់។
គាត់ថ្លែងថា “វាពិតជាលឿន និងងាយស្រួល” ដោយគាត់បានប្រៀបធៀបការសម្រាលកូនជាមួយនឹងការចូលបន្ទប់ទឹកផងដែរ។ កាលពីដប់បួនឆ្នាំមុន គាត់នៅក្មេង និងអង់អាច។ “ខ្ញុំបានត្រៀមអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងដើម្បីទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យស្រុក។ ខ្ញុំបានខ្ចីលុយ និងទូករបស់គេ ខ្ញុំឈឺពោះ ហើយកន្លះម៉ោងក្រោយមក កូនបានកើតមក។”
ជាភាសាខ្មែរ ឆ្លងទន្លេ មានន័យថា សម្រាលកូន ដែលជាពាក្យធៀបជាទូទៅមួយចំពោះហានិភ័យនៃការឈឺពោះសម្រាលកូននៅក្នុងរយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមកហើយ ជាពិសេស នៅពេលដែលសេវាសុខភាពស្ថិតនៅឆ្ងាយ ពិបាកទៅដល់ ឬមានការបំពាក់បរិក្ខារពុំបានល្អ។ កាលពីមួយទសវត្សរ៍មុន ស្រ្តីមានផ្ទៃពោះមួយចំនួននៅកោះផ្ដៅប្រថុយធ្វើដំណើររយៈពេលមួយម៉ោងតាមទូកនៅពេលកំពុងឈឺពោះសម្រាលកូន ប្រសិនបើពួកគេមានបំណងសម្រាលកូននៅមូលដ្ឋានសុខាភិបាល។ ស្រ្តីមួយចំនួនអាចទៅដល់ដីគោក ដោយធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ទឹកដែលពោរពេញទៅដោយរលកដោយសារភ្លៀង ព្យុះលាយឡំនឹងផ្គររន្ទះ ឬភាពងងឹតគ្មានពន្លឺ ស្របពេលដែលស្រ្តីដទៃទៀតសម្រាលកូននៅកណ្ដាលទន្លេ។ ស្រ្តីមួយចំនួនស្នាក់នៅផ្ទះ ដោយពឹងផ្អែកលើអ្នកផ្ដល់សេវាសម្រាលកូនបុរាណ។
បើទោះបីបន្ទាប់ពីមានការបើកមណ្ឌលសុខភាពមួយនៅលើកោះនេះដែលផ្ដល់ជម្រើសថែទាំវេជ្ជសាស្រ្តកាន់តែមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់ប្រជាជនរស់នៅលើកោះនេះក្ដី ចរន្តអគ្គិសនីរអាក់រអួលបានធ្វើឲ្យស្រ្តីជាច្រើនសម្រាលកូននៅក្នុងទីងងឹត និងមិនមានកង្ហារនៅក្នុងពេលមានអាកាសធាតុក្ដៅ។
“ពីមុន នៅពេលដែលពុំមានអគ្គិសនីនៅពេលយប់ ខ្ញុំត្រូវប្រើប្រាស់អំពូលពាក់នឹងក្បាល ដើម្បីសម្រាលកូន” នេះជាពន្យល់របស់អ្នកគ្រូពេទ្យ ប៉ាន់ សុជាតិ ដែលជាពេទ្យឆ្មបនៅមណ្ឌលសុខភាពកំពង់ចាម។ ការតម្លើងផ្ទាំងសូឡាមួយផ្ទាំងតូចពុំគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីផ្ដល់ថាមពលដល់មូលដ្ឋានសុខាភិបាលនេះពេញមួយយប់បានឡើយ។ “ពុំមានកង្ហារនៅក្នុងបន្ទប់សម្រាលឡើយ ហេតុនេះ វាក្ដៅ និងពុំមានអារម្មណ៍ស្រួលឡើយ។”
ដោយសារគ្មានពន្លឺ ការអនុវត្តការព្យាបាលថែទាំជាទូទៅនៅក្រោយពេលសម្រាល ដូចជា ការដេរចំពោះការដាច់ក្រោយពេលសម្រាលកូន ក៏កាន់តែពិបាក និងត្រូវការកម្លាំងចិត្តកាយច្រើនផងដែរ។ អ្នកគ្រូពេទ្យ សុជាតិ ថ្លែងថា “ខ្ញុំត្រូវមានការផ្ដោតខ្លាំង ដើម្បីមើលឃើញកន្លែងដែលខ្ញុំត្រូវដេរ”។
បើទោះជាជីវិតនៅជនបទនៅតាមដងទន្លេមេគង្គដ៏មានសារសំខាន់នេះបង្រៀនសហគមន៍របស់ខ្លួនឱ្យមានភាពរឹងមាំក្ដី គ្រោះថ្នាក់នៃការសម្រាលកូនធ្លាប់កើតមានចំពោះវេជ្ជបណ្ឌិត និងពេទ្យឆ្មប ដែលពុំអាចផ្ដល់ដល់អ្នកជំងឺនូវការថែទាំដែលពួកគេសមនឹងទទួលបាន ថ្វីបើពួកគេកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្លាំងហើយក៏ដោយ។ បើទោះជាការសម្រាលរមែងតែងមានរយៈពេលជាច្រើនម៉ោងក្ដី កង្វះអគ្គិសនីដើម្បីផ្ដល់ថាមពលដល់បរិក្ខារមូលដ្ឋាន ដូចជា កង្ហារ ឬភ្លើងបំភ្លឺ ធ្វើឱ្យដំណើរការសម្រាលកាន់តែពិបាកសម្រាប់ស្រ្តីមានផ្ទៃពោះ និងបុគ្គលិកថែទាំសុខភាព។ ហើយដោយគ្មានអគ្គិសនីដើម្បីផ្ដល់ថាមពលដល់បរិក្ខារវេជ្ជសាស្រ្តចាំបាច់ ការព្យាបាល និងការថែទាំជាប្រចាំ ដូចជា ការសម្រាលកូនដែលពុំមានភាពស្មុគស្មាញ អាចក្លាយទៅជាភាពប្រថុយប្រថាន និងសូម្បីតែអាចគំរាមកំហែងដល់ជីវិតផងដែរ។
នៅកម្ពុជា ស្រ្តីចំនួន ១៥៤នាក់ក្នុងចំណោមស្រ្តី ១០០.០០០នាក់ បាត់បង់ជីវិតដោយសារផលវិបាកសុខភាពនៅក្នុងពេលមានផ្ទៃពោះ ឬ សម្រាលកូន ហើយចំនួននេះ គឺជាចំនួនដែលនៅតែមានកម្រិតខ្ពស់នៅឡើយនៅក្នុងរយៈពេលពីរទសរត្សរ៍កន្លងមក ថ្វីបើមានការរីកចម្រើនជាច្រើនចំពោះអត្រាមរណភាពរបស់ទារកទើបនឹងកើត និងកុមារអាយុក្រោមប្រាំឆ្នាំក្ដី។1
ដោយមានកិច្ចគាំទ្រពីយូនីសេហ្វ នៅពេលនេះ ការសម្រាលកូននៅលើកោះផ្ដៅមានសុវត្ថិភាពកាន់ខ្លាំងសម្រាប់ស្រ្តីជាម្ដាយ និងទារក។ នៅពេលនេះ មណ្ឌលសុខភាពនេះទទួលបានថាមពលទាំងស្រុងពីពន្លឺព្រះអាទិត្យ ដែលកត្តានេះជួយដល់បុគ្គលិកក្នុងការផ្ដល់ការថែទាំដែលមានគុណភាពល្អបំផុតតាមដែលអាចធ្វើបានរយៈពេល ២៤ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ ដោយពុំមានការដាច់ចរន្តអគ្គិសនីឡើយ។ ជាមួយនឹងភ្លើងបំភ្លឺគ្រប់គ្រាន់ គ្រូពេទ្យឆ្មបទាំងឡាយ ដូចជា អ្នកគ្រូពេទ្យ សុជាតិ អាចអនុវត្តការងាររបស់ខ្លួនក្នុងបរិយាកាសមួយដែលកាន់តែមានសុវត្ថិភាព និងផាសុកភាព។
អ្នកគ្រូពេទ្យ សុជាតិ ថ្លែងថា “នៅពេលនេះ ខ្ញុំអាចមើលឃើញច្បាស់ ដោយសារមានភ្លើងបំភ្លឺ។ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍កាន់តែមានទំនុកចិត្តនៅក្នុងការសម្រាល ហើយមិនតានតឹងដោយសារកម្ដៅឡើយ។ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍ធូរស្រាលក្នុងខ្លួន ហេតុនេះ ខ្ញុំអាចផ្ដល់ការថែទាំកាន់តែល្អ។”
1 ការអង្កេតប្រជាសាស្រ្ត និងសុខភាពនៅកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២១-២២
នៅក្នុងប្រទេសនានានៅតំបន់ត្រូពិច ដូចជា ប្រទេសកម្ពុជា ការផ្ដល់ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យជូនមូលដ្ឋានសុខាភិបាល គឺជាដំណោះស្រាយប្រកបដោយចីរភាព មានប្រសិទ្ធភាពសមនឹងតម្លៃ និងមិនប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន ដើម្បីជួយបុគ្គលិកថែទាំសុខភាពក្នុងការផ្ដល់សេវាថែទាំសុខភាពដែលមានគុណភាពកាន់តែល្អនៅតំបន់ដាច់ស្រយាល។ ជាទូទៅ មណ្ឌលសុខភាពនានា ដែលពុំមានការភ្ជាប់ជាមួយបណ្ដាញអគ្គិសនី ពឹងផ្អែកលើបន្ទះសូឡាតូចៗ ដែលអាចផ្ដល់ថាមពលចំពោះមុខងារមួយចំនួនតូច ឬពឹងផ្អែកលើម៉ាស៊ីនភ្លើងប្រើប្រេងម៉ាស៊ូតដែលបញ្ចេញឧស្ម័នគ្រោះថ្នាក់ ដែលបង្កផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានចំពោះសុខភាពរបស់សហគមន៍ និងបរិស្ថានជុំវិញ។
នៅកោះផ្ដៅ នៅពេលនេះ ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យអាចគាំទ្រគ្រប់មុខងាររបស់មណ្ឌលសុខភាព ដែលត្រូវការអគ្គិសនី រួមទាំង បរិក្ខារមូលដ្ឋាន ដូចជា ភ្លើងបំភ្លឺ និងអំពូលវេជ្ជសាស្រ្ត កង្ហារលើពិដាន និងបរិក្ខារវេជ្ជសាស្រ្តចាំបាច់ ដូចជា ឧបករណ៍ផលិតអ៊ីកស៊ីសែន និងឧបករណ៍សម្លាប់មេរោគ ដែលជាធម្មតា ត្រូវបានប្រើប្រាស់ ដើម្បីសម្លាប់មេរោគលើបរិក្ខារនានានៅក្នុងអំឡុងពេលសម្រាលកូន។ ប្រព័ន្ធសូឡាក៏ផ្ដល់ថាមពលចំពោះទូរទឹកកកសម្រាប់ថ្នាំបង្ការ និងឱសថវេជ្ជសាស្រ្តសង្គ្រោះជីវិតដទៃទៀត ដូចជា ឱសថអុកស៊ីតូស៊ីន (oxytocin) សម្រាប់ការប្រើប្រាស់លើការព្យាបាលការហូរឈាមក្រោយពេលសម្រាលកូន ដែលជាប្រភេទនៃការហូរឈាមធ្ងន់ធ្ងរក្រោយពេលសម្រាលកូន និងជាបុព្វហេតុនាំមុខមួយក្នុងចំណោមបុព្វហេតុនាំមុខនានានៃមរណភាពមាតានៅប្រទេសកម្ពុជា និងនៅទូទាំងសកលលោក។
“ចាប់តាំងពីមណ្ឌលសុខភាពនេះទទួលបានថាមពលសូឡា យើងអាចផ្ដល់សេវាជូនដល់ប្រជាជនកាន់តែច្រើន។” នេះជាសម្ដីរបស់វេជ្ជបណ្ឌិត វ៉ា កាទីយ៉ា ប្រធានមណ្ឌលសុខភាពកំពង់ចាម។ “ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យអាចប្រើប្រាស់បានរយៈពេល ២៤ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ និង ៧ថ្ងៃក្នុងមួយសប្ដាហ៍។ ប្រជាជននៅក្នុងសហគមន៍មានភាពសប្បាយរីករាយ នៅពេលទទួលបានសេវារបស់យើង។”
តាមរយៈការជួយដល់បុគ្គលិកក្នុងការផ្ដល់ការថែទាំដែលកាន់តែអាចជឿជាក់បាន និងមានគុណភាព ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យក៏កសាងទំនុកចិត្តរវាងអ្នកជំងឺ និងបុគ្គលិកថែទាំសុខភាពផងដែរ ដែលនេះជាការលើកទឹកចិត្តសហគមន៍ឱ្យស្វែងរកសេវាថែទាំសុខភាពនៅជិតផ្ទះរបស់ពួកគេ និងនៅពេលណាដែលពួកគេត្រូវការសេវានេះ។ ដោយសារការកាត់បន្ថយពេលវេលាធ្វើដំណើរសម្រាប់ម្ដាយ និងកុមារ ដើម្បីស្វែងរកការថែទាំសុខភាពចាំបាច់ រួមទាំងការសម្រាលកូន និងការផ្ដល់ថ្នាំបង្ការជាប្រចាំ ម្ដាយ និងទារកចំនួនកាន់តែតិចទៅនឹងបាត់បង់ជីវិត ដោយសារមូលហេតុដែលអាចបង្ការបាន។
“នៅពេលនេះ ខ្ញុំពុំចាច់ត្រូវធ្វើដំណើរឆ្ងាយឡើយ” ជាសម្ដីរបស់លោកស្រី សុខខា ដែលជិតនឹងក្លាយជាម្ដាយរបស់កូនបីនាក់។ “មណ្ឌលសុខភាពនៅជិត ហេតុនេះ វាងាយស្រួល។ មានភ្លើងបំភ្លឺ មានកន្លែងស្នាក់ មានអ្វីៗគ្រប់យ៉ាង។”
អគ្គិសនីពីថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យនៅមូលដ្ឋានសុខាភិបាលនេះ ក៏ជាផ្នែកមួយនៃកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់យូនីសេហ្វក្នុងការពារកុមារ និងសហគមន៍ ព្រមទាំងក្នុងការកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់នៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុផងដែរ។ មានការប៉ាន់ស្មានថា ថាមពលពីពន្លឺព្រះអាទិត្យជួយកាត់បន្ថយការបញ្ចេញកាបូនចំនួន ២៥ភាគរយ។ ដោយទទួលបានមូលនិធិពីយូនីសេហ្វ និងរដ្ឋាភិបាលអូស្រ្តាលី មណ្ឌលសុខភាពចំនួន ៣០ នៅទូទាំងខេត្តដែលពិបាកទៅដល់ទាំង ៨ នៅប្រទេសកម្ពុជា បានភ្ជាប់ជាមួយនឹងថាមពលពីពន្លឺព្រះអាទិត្យ។
នៅពេលថ្ងៃអស្ដង្គតដ៏ស្រទន់នៅលើដងទន្លេមេគង្គ សត្វក្របីកំពុងលេងទឹកនៅក្នុងទឹកទន្លេដ៏ត្រជាក់ ហើយស្រមោលពណ៌មាសនៃទូកវែងៗធ្វើដំណើរយឺតៗឆ្លងកាត់កោះផ្ដៅ។
នៅពេលផ្ទៃមេឃពណ៌ទឹកក្រូចប្រែក្លាយទៅជាពណ៌ខៀវ បន្ទាប់មកពណ៌ខ្មៅ ភាគច្រើននៃដែនកោះនេះប្រែក្លាយទៅជាងងឹត ហើយមានតែពន្លឺភ្លឺមួយចំនួនតូចប៉ុណ្ណោះដែលលេចឡើងនៅជើងមេឃដ៏ឆ្ងាយ។ ប៉ុន្តែត្រឹមប៉ុន្មានជំហានពីច្រាំងទន្លេដ៏ចោទ ពន្លឺភ្លើងនៃមណ្ឌលសុខភាពកំពង់ចាម គឺមិនអាចខ្វះបានឡើយ។
លោកស្រី សុខខា ថ្លែងថា “ខ្ញុំចង់ឱ្យម្តាយជំនាន់ក្រោយសម្រាលកូននៅមណ្ឌលសុខភាព ដោយសារវាមានសុវត្ថិភាព។”