Kirizy mpahazo ny olombelona : Lohalaharana eny an-toerana ny UNICEF sy ireo mpiara-miombonantoka
Ity tatitra an-tsary ity dia mitantara ny ezaka ataon’ny UNICEF sy ny mpiara-miombonantoka aminy amin’ny fanaovana fitiliana faobe ireo tranga-na tsifanjariantsakafo any amin’ireo faritra tratry ny kirizy mpahazo ny olombelona.
Ny 98% n’ireo olona voasokajy fa miaina ao anaty kirizy, izany hoe olona miisa dimy hetsy sy iray tapitrisa dia hita miaina any amin’ny faritra Atsimo sy Atsimo-antsinanan’i Madagasikara avokoa. Miisa 70.000 ireo olona latsaka anaty fahasahiranana lalina raha ny vokatry ny fanadihadiana « Cadre intégré de l’Insécurité Alimentaire ou IPC » na adika hoe Tetikasa mirindra ho an'ny fanasokajiana ny tsy fanjarian-tsakafo – izay fitaovana fampiasa haanaovana fanadihadiana eto Madagasikara hatramin’ny taona 2016. Natao tamin’ny volana jolay 2025 izany fanadihadiana izany ary nohamafisina tamin’ny volana Desambra 2025.
Eo anatrehan’izao toe-javatra izao dia miaraka manao antso ho amin’ny fanohanana iraisam-pirenena mba hanamafisana ny famaliana ny filàna amin’ny maha-olona ny fanjakana malagasy, ny rafitry ny firenena mikambana toy ny UNICEF, ny fiaraha-monina mitsinjo ny maha-olona miasa any amin’ireo distrika tafiditra ao anatin’ny faritra iharan’izany kirizy ara-tsakafo sy tsy fanjariantsakafo izany.
Ao amin’ny tanànan’i Maropia, any amin’ny faritra atsimon’i Madagasikara dia misy mpanentana ara-piaraha-monina mamangy isan-tokantrano sy manentana ny mpiara-monina hanao fitiliana ny tsy fanjariantsakafo sady manao ny fizarana vitamina A faobe.
Matihanina amin’ny sehatry ny fanjariantsakafo ao amin’ny UNICEF i Sandaniaina Raherijaona, ary izy no manara-maso ireo taratasy mikasika ny fandraketana an-tsoratra ny entana miditra sy ny sahanasa atao.
Natao fitiliana tamin’ny alalan’ny fampiasana ny metatra fandrefesana sandry i Angela, 22 volana. Teo amin’ny tsipika manasaraka ny loko mavo sy mena no nahitana ny refin’ny sandry manodidina ho azy. Midika izany fa mila raisina an-tànana haingana izy.
Ny CommCare no fitaovana ampiasain’ireo mpanentana ara-piaraha-monina manao ny fanaraha-maso ao amin’ny kaominina Tanandava-Atsimo. Manamora ny asa fanaraha-maso ataon’izy ireo ho an’ny tsifanjariantsakafo sy ny fiahiana ara-tsosialy ho an’ny ankizy ity fitaovana ity noho izy manana tahirin-kevitra fototra sy famantarana tokana. Manamafy ny famantarana ny ankizy tsirairay izany ary manamora ny fanaraha-maso ara-potoana ary fanaovana ny fitiliana.
Toa an’i Angela izao dia hita fa tratry ny tsifanjariantsakafo izy ka nomena sakafo fitsaboana, izay atolotry ny UNICEF mba hampiakatra ny lanjany sy hiverenan’ny fahasalamany.
Mahazo fanampina vitamina A koa ny zaza vita fitiliana toa an’i Angela. Araraka ao am-bava izy io, ka mena ny lokony ho an’ny zaza latsaky ny 12 volana, manga kosa ho an’ny 12 ka hatramin’ny 59 volana. Natao hampitombo ny hery fiarovana ao amin’izy ireo izany.
Nahazo ilay vitamina A araraka ao am-bava koa i Eliana, 24 volana. Toy izao ny fitantaran’ny zokiny vavy matoa antsoina hoe Florentine, 16 taona : "Efa maty ny reninay efa-bolana lasa izay. Izahay koa anefa efa tsy manan-dray rahateo. Tsy manana fidiram-bola izahay fa dia ny fanampian’ny havana eny no hivelomanay."
Nanararaotra nanao fitiliana ny zanany koa i Fidanantsoa (hita eo afovoan’ny sary). Mpanentana ara-piaraha-monina izy. Samy natao fitiliana ireo zanany : Gustina sy Fildina.
Rehefa tapitra ny maraina, taorian’ny asa natao, dia nahatsiaro ho afa-po sy afaka nirehareha tamin’ny asa vitany ireo mpanentana ara-piaraha-monina. Ka indreo ry zareofa nipika sary kely niaraka tamin’ny fiaraha-monina.
Fanamarihana : ny fandaharanasa amin’ny fanomezana vitamina A dia azo notanterahina
nohon’ny famatsiam-bola avy amin’ny fanjakana kanadiana.
Manome ny sakafo fitsaboana ihany koa ny UNICEF, avy amin’ny famatsiam-bola omen’ireo
mpiara-miombontantoka aminy : Irish Aid (Agence irlandaise de développement), ECHO (Komisiona aoropeana ho an’ny fanampiana amin’ny maha-olona), BMZ tamin’ny alalan’ny KfW – Banky alemandy ho an’ny fampandrosoana, BHA (Birao ho an’ny fanampiana amin’ny maha-olona any Etazonia), ny Principauté an'i Monaco, Fondation Axian ary ny Child Nutrition Fund.