‘Lạm dụng deepfake là hành vi xâm hại’

New York/Hà Nội, ngày 9 tháng 2 năm 2026 – UNICEF ngày càng quan ngại sâu sắc trước các báo cáo cho thấy số lượng hình ảnh có nội dung tình dục liên quan đến trẻ em được tạo ra bằng AI gia tăng nhanh chóng, trong đó có cả những trường hợp hình ảnh của trẻ em bị chỉnh sửa và tình dục hóa. 

Công nghệ Deepfake – bao gồm hình ảnh, video hoặc âm thanh được tạo ra hoặc chỉnh sửa bằng AI để trông giống như thật, đang ngày càng bị lạm dụng nhằm sản xuất các nội dung tình dục liên quan đến trẻ em, trong đó có hành vi “lột đồ bằng AI”, khi các công cụ AI được sử dụng để loại bỏ hoặc thay đổi quần áo trong ảnh, tạo ra hình ảnh khỏa thân hoặc mang tính tình dục.

Những bằng chứng mới cho thấy mức độ nghiêm trọng của mối đe dọa đang gia tăng nhanh chóng này. Một nghiên cứu do UNICEF, ECPAT và INTERPOL thực hiện tại 11 quốc gia* cho thấy ít nhất 1,2 triệu trẻ em cho biết hình ảnh của các em đã bị biến đổi thành deepfake mang nội dung tình dục trong vòng một năm qua. Ở một số quốc gia, con số này đồng nghĩa vơi việc cứ 25 trẻ em – tương đương một lớp học - thì có một em từng trải qua tình huống này. 

Đáng chú ý, bản thân trẻ em cũng nhận thức rất rõ về rủi ro này. Tại một số quốc gia tham gia nghiên cứu, có tới hai phần ba trẻ em cho biết các em lo ngại AI có thể bị sử dụng để tạo ra hình ảnh hoặc video giả mạo mang nội dung tình dục. Mức độ lo ngại khác nhau giữa các quốc gia cho thấy sự cấp thiết của việc nâng cao nhận thức, phòng ngừa và bảo vệ trẻ em.

UNICEF khẳng định rõ ràng rằng mọi hình ảnh có nội dung tình dục liên quan đến trẻ em được tạo ra hoặc chỉnh sửa bằng AI là tài liệu xâm hại tình dục trẻ em (CSAM). Lạm dụng công nghệ deepfake là hành vi xâm hại thực sự, gây ra những tổn hại nghiêm trọng và lâu dài đối với trẻ em.

Khi hình ảnh hoặc danh tính của trẻ em bị sử dụng, các em trở thành nạn nhân trực tiếp của hành vi xâm hại. Ngay cả  trong những trường hợp không thể xác định rõ nạn nhân cụ thể, các tài liệu xâm hại tình dục trẻ em do AI tạo ra vẫn góp phần bình thường hóa hành vi xâm hại tình dục trẻ em, kích thích nhu cầu tiêu thụ các nội dung mang bản chất xâm hại, đồng thời đặt ra thách thức nghiêm trọng cho công tác thực thi pháp luật trong việc xác định và bảo vệ các em cần được hỗ trợ. 

UNICEF hoan nghênh những nỗ lực của một số nhà phát triển AI trong việc áp dụng cách tiếp cận “an toàn ngay từ khâu thiết kế” và thiết lập các biện pháp bảo vệ mạnh mẽ nhằm ngăn chặn việc lạm dụng công nghệ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các biện pháp này vẫn chưa đồng bộ, và nhiều mô hình AI vẫn thiếu các cơ chế bảo vệ đầy đủ. Rủi ro càng gia tăng khi các công cụ AI tạo sinh được tích hợp trực tiếp vào các nền tảng mạng xã hội, nơi hình ảnh bị chỉnh sửa có thể lan truyền rất nhanh. 

Trước thực trạng đó, UNICEF khẩn thiết kêu gọi:

• Các chính phủ mở rộng định nghĩa về tài liệu xâm hại tình dục trẻ em (CSAM) để bao gồm cả nội dung do AI tạo ra, đồng thời hình sự hóa việc tạo ra, sở hữu, mua bán và phát tán các nội dung này.
• Các nhà phát triển AI áp dụng nghiêm túc nguyên tắc “an toàn ngay từ khâu thiết kế” và xây dựng các rào chắn kỹ thuật mạnh mẽ để ngăn chặn việc lạm dụng hệ thống AI.
• Các công ty công nghệ số chủ động ngăn chặn sự lan truyền của tài liệu xâm hại tình dục trẻ em do AI tạo ra, không chỉ gỡ bỏ sau khi hành vi xâm hại đã xảy ra, mà cần tăng cường kiểm duyệt nội dung và đầu tư vào công nghệ phát hiện sớm để loại bỏ ngay lập tức, thay vì chờ nhiều ngày sau khi nạn nhân hoặc người đại diện báo cáo.

Những tổn hại do lạm dụng deepfake gây ra là có thật và đang diễn ra từng ngày. Trẻ em không thể chờ đợi cho đến khi luật pháp được sửa đổi. 

# # # # #

Ghi chú dành cho biên tập viên:

Đọc Bản Tóm lược Vấn đề mới nhất của UNICEF về AI và xâm hại, bóc lột tình dục trẻ em tại đây. 
Tuyên bố này phản ánh các quan điểm được nêu trong UNICEF's Guidance on AI and Children 3.0 Hướng dẫn của UNICEF về AI và Trẻ em 3.0 (tháng 12 năm 2025).

*Dữ liệu mới này là một phần của dự án Disrupting Harm – Giai đoạn 2, dự án nghiên cứu do Văn phòng Chiến lược và Bằng chứng của UNICEF – Innocenti, ECPAT International và INTERPOL triển khai, với nguồn tài trợ từ Safe Online. Dự án phân tích cách các công nghệ số tạo điều kiện cho hành vi xâm hại và bóc lột tình dục trẻ em, đồng thời tạo ra bằng chứng nhằm góp phần củng cố hệ thống, chính sách và các biện pháp ứng phó ở cấp quốc gia. 

Trong khuôn khổ giai đoạn này, các báo cáo quốc gia với phát hiện ở cấp từng quốc gia sẽ được công bố xuyên suốt năm 2026. Các ước tính được nêu trong tài liệu này dựa trên các khảo sát hộ gia đình có tính đại diện quốc gia do UNICEF và IPSOS thực hiện tại 11 quốc gia. Mỗi khảo sát bao gồm một trẻ em trong độ tuổi 12–17 và một phụ huynh hoặc người chăm sóc, với thiết kế mẫu nhằm đạt được mức độ bao phủ toàn quốc đầy đủ hoặc gần đầy đủ (91–100%). Nghiên cứu được triển khai tại các quốc gia đại diện cho nhiều bối cảnh khu vực khác nhau. Thông tin chi tiết hơn về phương pháp nghiên cứu có tại: https://safeonline.global/dh2-research-methods_final-2/