UNICEF bën thirrje për më shumë investime në sport për çdo fëmijë

PODGORICË, 23 nëntor 2025 – Me rastin e Ditës Botërore të Fëmijëve, UNICEF kujton se fëmijët në Mal të Zi ende kanë mundësi të kufizuara për lojë të sigurt dhe cilësore, ndërsa deri në 75% e tyre nuk përmbushin rekomandimin e Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH) për të paktën 60 minuta aktivitet fizik çdo ditë. Në të njëjtën kohë, 40% e shkollave nuk kanë sallë sportive të brendshme, dhe fëmijët me aftësi të kufizuara përballen me barrierat më të mëdha për të pasur qasje në sport dhe aktivitete rekreative.

Këto gjetje u prezantuan në një ngjarje gjithëpërfshirëse sportive të mbajtur në Qendrën Sportive dhe Kulturore të Universitetit në Podgoricë, e cila mblodhi mbi 250 fëmijë dhe të rinj. Ngjarja u organizua nga UNICEF, në partneritet me Ministrinë e Sportit dhe Rinisë dhe Qytetin Kryesor, me pjesëmarrjen e sportistëve, paralimpikëve, përfaqësuesve të Special Olympics dhe shumë institucioneve të tjera.

Samuela Bajra, 14 vjeç, dhe Dženan Rastoder, 16 vjeç, hapën programin duke i kujtuar të gjithëve se e drejta për të luajtur është po aq e rëndësishme sa e drejta për arsim dhe shëndet, duke theksuar se shumë fëmijë nuk kanë hapësira të sigurta dhe të aksesueshme ku mund të lëvizin, të ushtrojnë dhe të socializohen. Të rinjtë pyetën drejtpërdrejt vendimmarrësit se çfarë po bëjnë institucionet për të përmirësuar sportin shkollor dhe për të rinovuar oborret e lojërave. Ata pyetën Ministrin e Sportit dhe Rinisë, Dragoslav Šćekić, se si planifikon të fuqizojë sportin në shkolla. 

“Qëllimi ynë kryesor është të sigurojmë që objektet dhe aktivitetet sportive të jenë të qasshme për të gjithë, veçanërisht për fëmijët. Për këtë arsye, në Strategjinë e Sportit kemi vendosur një fokus të veçantë te sporti shkollor, në bashkëpunim me Ministrinë e Arsimit, Shkencës dhe Inovacionit,” theksoi Šćekić.

Ata pyetën edhe Sekretarin në detyrë të Sekretariatit për Mirëqenie Sociale të Qytetit Kryesor, Stefan Vešović, se çfarë po bën Qyteti Kryesor për të përmirësuar rinovimin dhe qasshmërinë e oborreve të lojërave.

“Kryeqyteti po përmirëson në mënyrë intensive zonat sportive dhe rekreative duke përditësuar pajisjet, ndërtuar oborre të reja lojërash, vendosur mbikëqyrje me video dhe duke siguruar investime të barabarta në të gjitha lagjet e qytetit. Në të njëjtën kohë, po i kushtohet vëmendje e konsiderueshme forcimit të sportit shkollor dhe bashkëpunimit me komunitetin përmes aktiviteteve të reja sportive për nxënësit.”

Pjesëmarrësit e rinj pyetën gjithashtu Përfaqësuesen e UNICEF-it në Mal të Zi, Michele Servadei, se cilat programe po zbaton UNICEF për të siguruar që çdo fëmijë të mund të gëzojë të drejtën e tij për lojë dhe sport.

“Së pari, së bashku me Ministrinë e Sportit dhe Rinisë, ndihmuam që sporti shkollor të bëhet prioritet në Strategjinë e re të Zhvillimit të Sportit. Së dyti, me Ministrinë e Arsimit, Shkencës dhe Inovacionit, po punojmë për përmirësimin e infrastrukturës shkollore. Dhe së treti, që nga viti 2017, UNICEF ka mbështetur programet e Lojërave Olimpike Speciale, siç janë Atletët e Rinj dhe Ekipet e Unifikuara, në mënyrë që fëmijët me aftësi të kufizuara të mund të marrin pjesë në sporte së bashku me bashkëmoshatarët e tyre në shkolla. Këto programe kanë arritur tashmë në shumë shkolla në të gjithë Malin e Zi,” shpjegoi Servadei.

Ai shtoi se UNICEF do të vazhdojë të mbështesë Malin e Zi për të siguruar që çdo fëmijë të ketë mundësinë të shijojë të drejtën e tij për lojë dhe sport, duke forcuar sportin shkollor, përmirësuar infrastrukturën dhe zgjeruar programet që përfshijnë fëmijët me aftësi të kufizuara.

Sipas të dhënave të OBSH-së dhe Raportit 2022-2023 mbi Aktivitetin Fizik të Fëmijëve dhe Adoleshentëve, aktiviteti fizik i fëmijëve bie me moshën, me rënien më të madhe midis moshës 12 dhe 15 vjeç – veçanërisht tek vajzat. Fëmijët me aftësi të kufizuara mbeten gjithashtu të nënpërfaqësuar ndjeshëm në sport, me shkallën e pjesëmarrjes të vlerësuar midis 4% dhe 25%.

Më shumë se 400 pjesëmarrës dhe vizitorë në ngjarje konfirmuan sa të rëndësishme janë hapësirat e sigurta për lëvizje, ushtrime dhe lojë për fëmijët.

Aktiviteti fizik i rregullt mbetet një nga faktorët kyç mbrojtës për shëndetin mendor të adoleshentëve. Hulumtimet tregojnë se 30-60 minuta aktivitet fizik tre deri katër herë në javë redukton ankthin me 20-30% dhe rrezikun e depresionit me 25%. Duke marrë parasysh se një në gjashtë adoleshentë tregon simptoma të stresit ose ankthit, UNICEF thekson nevojën për rritje të investimeve në sport dhe lojë.

UNICEF bën thirrje institucioneve, shkollave dhe komuniteteve lokale të sigurojnë që çdo vajzë dhe çdo djalë të ketë mundësi që që nga fëmijëria e hershme të ushtrojnë të drejtën e tyre për lojë dhe sport – e drejtë që është thelbësore për zhvillimin e tyre dhe për mirëqenien fizike dhe mendore.