Qytetarët kanë më shumë të ngjarë të zgjedhin atë që shikojnë dhe të flasin për këtë me fëmijët e ty

Kjo u konfirmua në hulumtimin e fundit IPSOS, të kryer me mbështetjen e UNICEF

UNICEF Mali i Zi
Të zgjedhim se çfarë shikojmë
UNICEF në Mal të Zi
15 Janar 2021

PODGORICË, 15 JANAR 2021 – Krahasuar me vitin 2018, kur nisi fushata mbi përdorimin e mediave "Të zgjedhim se çfarë shikojmë", numri i qytetarëve që po zgjedhin atë që shikojnë me fëmijët e tyre është rritur ndjeshëm, që do të thotë se ata po kufizojnë ekspozimin e tyre ndaj përmbajtjes specifike të medias dhe po u flasin fëmijëve të tyre për ato që ndjekin në media. Gjegjësisht, sipas gjetjeve nga një anketë e vitit 2018 e kryer nga Ipsos me mbështetjen e UNICEF, më pak se një e treta e prindërve (30%) ishin të përfshirë në ndihmën ndaj fëmijëve të tyre për të zgjedhur se çfarë të shikojnë, domethënë - në kufizimin e ekspozimit të tyre ndaj përmbajtjes mediatike si dhe kohën që ata kalojnë duke parë TV dhe duke përdorur internetin. Tani, prindërit po e bëjnë atë dy herë më shumë- 60 përqind e tyre po e kufizojnë ekspozimin e fëmijëve të tyre ndaj përmbajtjes mediatike, ndërsa 55 përqind e tyre po kufizojnë kohën që fëmija i tyre kalon para TV ose duke përdorur internetin. Përveç kësaj, vetëm një e pesta (21%) e të anketuarve kanë biseduar me fëmijët e tyre për përmbajtjen e programeve televizive dhe përdorimin e internetit dy vjet më parë, ndërsa gjysma e të anketuarve (47%) e bëjnë këtë sot.

"Ndërgjegjësimi i secilës dhe çdo qenie njerëzore, lëre më i atij që është akoma në zhvillim, i nënshtrohet ndryshimit të përhershëm, të përditshëm. Në fakt, formimi i personalitetit tonë varet vetëm nga ajo që lejojmë të futet në trurin tonë përmes shqisave tona. Ne të gjithë zgjedhim me kujdes atë që hamë, atë që veshim, për kë bëjmë tifo, për kë zhvillojmë afeksione. Sidoqoftë, gjëja më e rëndësishme është të zgjedhim se çfarë informacioni dhe përmbajtjeje duam t'i ekspozohemi dhe kështu ta lejojmë atë të formojë vetëdijen tonë", tha Antonije Pusic, Ambasador i Vullnetit të Mirë i UNICEF në Mal të Zi. Së bashku me reporterët e rinj të UNICEF, ai ka udhëhequr që nga fillimi fushatën mbi përdorimin e mediave "Të Zgjedhim se çfarëShikojmë".

.

Kjo është arsyeja pse gjëja më e rëndësishme është të zgjedhim se çfarë dhe kur shikojmë, dëgjojmë dhe lexojmë. Kjo vlen jo vetëm për fëmijët, por edhe për ne të rriturit, sepse jemi dëshmitarë të shumë rasteve të prindërve të ekspozuar ndaj përmbajtjes së dëmshme mediatike, të cilët, nga ana tjetër, automatikisht i ekspozojnë fëmijët e tyre ndaj përmbajtjes që është shkatërruese për mendjen e fëmijës.

Antonije Pusic, Ambasador i Vullnetit të Mirë i UNICEF në Mal të Zi
Antonije Pusic, Ambasador i Vullnetit të Mirë i UNICEF në Mal të Zi
UNICEF në Mali të Zi

Është interesante që numri i prindërve/kujdestarëve meshkuj që merren me fëmijë dhe media është rritur ndjeshëm në dy vitet e fundit. Në vitin 2018, vetëm 30 përqind e prindërve/kujdestarëve meshkuj ishin të përfshirë në kufizimin e përmbajtjes që një fëmijë mund të shikonte, dhe vetëm 29 përqind e tyre kufizuan kohën që një fëmijë kaloi para TV dhe duke përdorur internetin, ndërsa tani dy herë më shumë prej tyre e bëjnë këtë - shumica e prindërve/kujdestarëve meshkuj, 68 përqind, tani kufizojnë ekspozimin ndaj përmbajtjes mediatike, ndërsa 64 përqind gjithashtu kufizojnë edhe kohën para ekranit. Në vitin 2018, vetëm një në pesë (20%) prindër/kujdestarë meshkuj biseduan me fëmijët e tyre për përmbajtjen mediatike, ndërsa çdo i dyti prind/kujdestar mashkull (54%) e bën tani këtë sot.

"Kur filluam fushatën ‘Të zgjedhim se çfarë të shikojmë’ dy vjet më parë, realiteti ishte se media kishte një rol të vërtetë, pozitiv, por edhe negativ në procesin e socializimit. Prandaj, qëllimi ynë ishte të vëmë në dukje rolin domethënës të mediave për civilizimin - rolin e informimit, edukimit dhe madje sigurimit të argëtimit (kreativ). Nga ana tjetër, qëllimi ynë ishte gjithashtu të hedhim dritë mbi shumë gracka që "shoqërojnë" mediat, të tilla si përmbajtja e dobët dhe joadekuate për fëmijët, koha e tepërt që fëmijët e sotëm kalojnë para një ekrani, shpesh në dëm të përmbajtjes tjetër shoqërore dhe kulturore, aktiviteteve fizike dhe të ngjashme. Në thelb, për të theksuar se prindërit duhet të kenë më shumë kontroll mbi përmbajtjen mediatike që fëmijët e tyre shikojnë dhe t'u shpjegojnë atyre se çfarë është e përshtatshme për moshën e fëmijëve të tyre, cila përmbajtje mund të ndikojë në zhvillimin e tyre intelektual dhe emancipues, etj. Kjo do të thotë që prindërit, por edhe të gjithë ne që jemi anëtarë të komunitetit global të medias, duhet të marrim një qasje kritike ndaj përmbajtjes mediatike dhe kulturës së re të nevojave në përgjithësi. Ne duhet të jemi në gjendje të dallojmë përmbajtjen cilësore nga ajo që i mungon, thotë Profesoreshë Lidija Vujacic, e cila ka përvojë shumë vjeçare profesionale në studimin e antropologjisë dhe sociologjisë së mediave në Universitetin e Malit të Zi. Në të njëjtën kohë, ajo është përfaqësuese e akademisë dhe ka marrë pjesë aktive në fushatën "Të zgjedhim se çfarë të shikojmë" që nga fillimi.

Profesorica Lidija Vujačić se već dugi niz godina bavi antropologijom i sociologijom medija na Univerzitetu Crne Gore
UNICEF Crna Gora

"Jemi të kënaqur me faktin se, në një kohë relativisht të shkurtër, kjo fushatë ka kontribuar në një ndryshim të rëndësishëm në qasjet dhe qëndrimet, madje edhe normat shoqërore në lidhje me "përdorimin" e mediave në familje".

Profesoreshë Lidija Vujacic

Profesoresha Vujacic thekson se mesazhi ynë mbetet i njëjtë: Të zgjedhim se çfarë të shikojmë, lexojmë dhe dëgjojmë, sepse ndikimi që media ka mbi të gjithë ne mbi të gjitha varet nga përmbajtja që i ekspozohemi dhe sa i qasemi asaj në mënyrë kritike. Përmbajtja cilësore e medias, e ofruar përmes formateve dhe zhanreve të shumta, si dhe analiza e përmbajtjes së tillë, mund të ndikojë në zhvillimin e duhur të fëmijëve. Prandaj, profesoresha Vujacic u bën thirrje të gjithë prindërve që të flasin me fëmijët e tyre në lidhje me mediat dhe t’ua kufizojnë përmbajtjen ndaj të cilës ata janë të ekspozuar dhe sasinë e kohës që ata janë të ekspozuar ndaj saj.

Hulumtimi gjithashtu ka treguar se niveli i arsimimit të njeriut lidhet me përdorimin e mediave në shtëpi. Gjegjësisht, qytetarët të cilët janë më pak të arsimuar kanë më pak të ngjarë të vendosin kufizime në lidhje me përdorimin e televizionit dhe internetit. Ata gjithashtu flasin me fëmijët e tyre më rrallë për përmbajtjen mediatike ndaj të cilës ata janë të ekspozuar. E njëjta gjë vlen si për ata që jetojnë në zonat rurale dhe ata që jetojnë në rajonin jugor.

"Gjatë krizës së shkaktuar nga virusi korona, problemi i qasjes së vështirë në teknologjitë e reja dhe mungesa e njohurive dhe aftësive për t'i përdorur ato ka hyrë në fokus të vëmendjes së publikut. Ky problem është dëshmuar të jetë më i theksuar në familjet me të ardhura të ulëta dhe midis atyre me arsim më të ulët", thotë Vladimir Raicevic, drejtor i agjencisë hulumtuese Ipsos në Malin e Zi.

"Vërshimi i keqinformimit dhe teorive të konspiracionit na ka kujtuar se sa i rëndësishëm është edukimi mediatik për një shoqëri dhe shëndetin e saj publik dhe që prindërit mund të nxisin zhvillimin e tij tek fëmijët e tyre që nga fëmijëria e hershme me mbështetjen e kopshteve dhe shkollave, bibliotekave, muzeve, teatrove, kinemave dhe mediave”.

Vladimir Raicevic, drejtor i agjencisë hulumtuese Ipsos në Malin e Zi
Vladimir Raicevic, drejtor i agjencisë hulumtuese Ipsos në Malin e Zi
UNICEF në Mali të Zi

Fushata e edkuimit mediatik "Të zgjedhim se çfarë të shikojmë" u nis nga Agjencia e Mediave Elektronike dhe UNICEF në Shkurt 2018. Qëllimi i saj është të promovojë edukimin mediatik midis prindërve dhe fëmijëve, të përmirësojë cilësinë e raportimit për çështje që lidhen me të drejtat e fëmijëve dhe të përmirësojë cilësinë e programeve mediatike për të rinjtë në Mal të Zi. Suksesi i fushatës është njohur gjithashtu në nivel ndërkombëtar përmes Çmimit Global të Edukimit mbi Median dhe Informacionin që iu dhurua fushatës në shtator 2019. Çmimi iu dhurua nga Aleanca Globale për Partneritet për Edukimin mbi Median dhe Informacionin të udhëhequr nga UNESCO (GAPMIL), në bashkëpunim me Aleancën e Civilizimeve të Kombeve të Bashkuara dhe një rrjet ndërkombëtar universitar.

Roditelji, djeca i mediji istraživanje naslovnica
UNICEF Crna Gora