Τι είναι οι κρίσεις πανικού;

Η κρίση πανικού είναι ένα έντονο αίσθημα φόβου και άγχους. Συμβαίνει συχνά όταν οι άνθρωποι αισθάνονται άγχος για κάτι που συμβαίνει στη ζωή τους ή έχουν βιώσει κάτι δύσκολο ή αγχωτικό.

Οι κρίσεις πανικού μπορεί να είναι πολύ τρομακτικές, ιδίως για τα παιδιά, αλλά συνήθως μπορούν να σταματήσουν με θεραπεία. Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι μια κρίση πανικού δεν προκαλεί καμία βλάβη και, ακόμη και αν μπορεί να μην το αισθάνεστε κατά τη διάρκεια μιας κρίσης, το δυσάρεστο αυτό συναίσθημα περνάει.

Τι είναι η κρίση πανικού;

Η κρίση πανικού είναι ένα αίσθημα φόβου και άγχους που μπορεί να μας κυριεύσει εντελώς ξαφνικά και συνήθως συνοδεύεται από έντονα σωματικά συμπτώματα όπως ζαλάδα, δύσπνοια και ταχυκαρδία.

Πολλά παιδιά αισθάνονται ένα αίσθημα τρόμου κατά τη διάρκεια μιας κρίσης, σαν να πρόκειται να συμβεί κάτι κακό. Αυτά τα συναισθήματα μπορεί να εμφανιστούν ακόμη και όταν δεν υπάρχει πραγματικός κίνδυνος.

Τι προκαλεί τις κρίσεις πανικού;

Δεν είναι πάντα σαφές τι προκαλεί τις κρίσεις πανικού σε παιδιά ή ενήλικες. Αυτό που ξέρουμε είναι ότι το να αισθάνεσαι άγχος για κάτι ή να βιώνεις κάτι δύσκολο ή αγχωτικό μπορεί να προκαλέσει κρίση πανικού. Αυτές οι καταστάσεις περιλαμβάνουν:

• Άγχος που προκαλείται από μια δύσκολη εμπειρία στο σπίτι ή στο σχολείο
• Άγχος για πράγματα όπως οι εξετάσεις, οι φιλίες ή οι σχέσεις
• Ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου
• Μια τρομακτική εμπειρία όπως η κακοποίηση ή η παραμέληση
• Μια βίαιη εμπειρία

Κρίσεις πανικού σε παιδιά και εφήβους

Οι κρίσεις πανικού συχνά ξεκινούν κατά την εφηβεία, αν και μπορεί να ξεκινήσουν και κατά την παιδική ηλικία. Οι κρίσεις μπορεί να οδηγήσουν σε σοβαρό άγχος, καθώς και να επηρεάσουν άλλα μέρη της διάθεσης ή της λειτουργικότητας του παιδιού.

Ορισμένα παιδιά αρχίζουν να αποφεύγουν καταστάσεις στις οποίες φοβούνται ότι μπορεί να εκδηλωθεί κρίση πανικού. Οι έφηβοι μπορεί να κάνουν χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών για να μειώσουν το άγχος τους. Εάν δεν αναγνωριστούν και δεν αντιμετωπιστούν, οι κρίσεις πανικού μπορεί να προκαλέσουν μελλοντικές επιπλοκές στα παιδιά, όπως σοβαρή κατάθλιψη και αυτοκτονική συμπεριφορά.

Όταν γίνεται έγκυρη διάγνωση, τα παιδιά που βιώνουν κρίσεις πανικού συνήθως ανταποκρίνονται καλά στη θεραπεία.

Σημάδια και συμπτώματα των κρίσεων πανικού

Εάν το παιδί σας βιώνει μια κρίση πανικού, μπορεί να νιώθει ότι δεν έχει τον έλεγχο όσων συμβαίνουν γύρω του, να φοβάται ότι το σώμα του κινδυνεύει ή ακόμη και ότι πεθαίνει. Το σώμα μας μπορεί να αντιδράσει με διαφορετικούς τρόπους στις κρίσεις πανικού. Ορισμένες από αυτές τις αντιδράσεις περιλαμβάνουν:

• Δύσπνοια, γρήγορη αναπνοή ή δυσκολία στην αναπνοή
• Ζαλάδα ή αίσθημα λιποθυμίας
• Το να βρίσκουν τα φώτα πιο φωτεινά και έντονα
• Γρήγορος καρδιακός παλμός και σφίξιμο στο στήθος
• Ιδρώτας περισσότερο από το συνηθισμένο
• Τρέμουν και ταλαντεύονται τα πόδια
• Δάκρυα, σαν να μην μπορούν να σταματήσουν να κλαίνε
• Αισθάνονται κολλημένοι, σαν να μην μπορούν να κινηθούν.
• Κράμπες στο στομάχι ή αίσθημα ναυτίας

Τρόποι για να βοηθήσετε το παιδί σας να αντεπεξέλθει

Η γνώση του τι πυροδοτεί μια κρίση είναι το πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση του πανικού. Ρωτήστε το παιδί σας πώς αισθάνεται και τι το κάνει να αισθάνεται άγχος ή στρες. Υπάρχουν συγκεκριμένες καταστάσεις ή μέρη που τους προκαλούν πανικό; Αυτή η γνώση μπορεί να βοηθήσει το παιδί σας να σκεφτεί τι μπορεί να κάνει για να αντιμετωπίσει αυτές τις καταστάσεις.

Κατά τη διάρκεια μιας κρίσης πανικού, το παιδί σας μπορεί να αισθάνεται ότι χάνει τον έλεγχο, αλλά υπάρχουν πράγματα που μπορείτε να το βοηθήσετε να κάνει για να ανακτήσει τον έλεγχο και να νιώσει ξανά "προσγειωμένο":

Αγκαλιάστε το επεισόδιο: Μερικές φορές, μπορεί να φαίνεται πιο εύκολο να αποφύγουμε απλώς μια κατάσταση ή ένα μέρος που μας κάνει να πανικοβληθούμε. Είναι φυσικό να αισθανόμαστε έτσι. Ωστόσο, η αποφυγή καταστάσεων μπορεί να κάνει το άγχος μας να είναι μεγαλύτερο. Ο στόχος δεν είναι να αποφύγουμε τις καταστάσεις που μας κάνουν να πανικοβαλλόμαστε, αλλά είναι σημαντικό να βοηθήσετε το παιδί σας να μάθει να αντιμετωπίζει το πώς αισθάνεται σε αυτές τις καταστάσεις.

Χρησιμοποιείστε την τεχνική με το αλφάβητο: Ζητήστε από το παιδί σας να ονομάσει κάτι για κάθε γράμμα της αλφαβήτου. Αυτά μπορεί να είναι ζώα, ονόματα, μέρη, φαγητά κ.λπ. Αυτό θα ενεργοποιήσει ένα διαφορετικό μέρος του εγκεφάλου του και θα απομακρύνει την προσοχή του από το φόβο και το άγχος.

Επικεντρωθείτε στην αναπνοή: Η κοιλιακή αναπνοή είναι πολύ ηρεμιστική και μας βοηθά να τραβήξουμε οξυγόνο βαθιά στους πνεύμονές μας. Ακολουθεί μια εύκολη διαδικασία 3 βημάτων:

• Τοποθετήστε το χέρι σας στο στομάχι σας
• Πάρτε 5 βαθιές αναπνοές, αφιερώστε 5 δευτερόλεπτα στην εισπνοή και 5 δευτερόλεπτα στην εκπνοή, εισπνέοντας από τη μύτη σας και εκπνέοντας από το στόμα σας
• Εξηγήστε ότι όταν το παιδί σας εισπνέει, φουσκώνει μαλακά την κοιλιά του σαν μπαλόνι, και όταν εκπνέει ο αέρας φεύγει αργά και πάλι από το μπαλόνι.

 Βρείτε ασφαλείς χώρους: Αν το παιδί σας νιώθει πανικοβλημένο σε μια κατάσταση, βοηθήστε το να βρει έναν χώρου όπου μπορεί να αναπνεύσει και να σκεφτεί ήρεμα. Αυτός θα μπορούσε να είναι ένας φυσικός χώρος που του είναι οικείος, όπως το σπίτι σας ή το δωμάτιό του. Ή ένας φανταστικός - κάπου που νιώθει ηρεμία - όπως το αγαπημένο του μέρος στο πάρκο ή δίπλα στη θάλασσα.

Βοηθήστε τα να χρησιμοποιήσουν τις αισθήσεις τους: Οι αισθήσεις μας είναι ισχυρά εργαλεία που βοηθούν στην αντιμετώπιση των συναισθημάτων πανικού, άγχους και στρες. Να ένας εύκολος τρόπος για να κάνετε το παιδί σας να τις χρησιμοποιήσει:

Ζητήστε από το παιδί σας να καθίσει αναπαυτικά και να εισπνεύσει αργά και να εκπνεύσει. Τώρα ζητήστε του να κατονομάσει μερικά πράγματα που δεν του προκαλούν άγχος: 4 πράγματα που μπορεί να δει, 3 πράγματα που μπορεί να ακούσει, 2 πράγματα που μπορεί να μυρίσει και 1 πράγμα που μπορεί να γευτεί.

Πότε να αναζητήσετε επαγγελματική βοήθεια

Σε σοβαρές περιπτώσεις κρίσεων πανικού, το παιδί ή ο έφηβος μπορεί να φοβάται να βγει από το σπίτι. Εάν παρατηρήσετε ότι το παιδί σας παρουσιάζει επίμονα συμπτώματα κρίσεων πανικού, είναι καιρός να ζητήσετε βοήθεια από πάροχο υγειονομικής περίθαλψης.

Τα παιδιά και οι έφηβοι με συμπτώματα κρίσεων πανικού θα πρέπει πρώτα να αξιολογούνται από τον οικογενειακό γιατρό ή τον παιδίατρό τους. Εάν δεν βρεθεί άλλη σωματική ασθένεια ή κατάσταση ως αιτία των συμπτωμάτων, μπορεί να παραπεμφθούν σε ψυχίατρο παιδιών και εφήβων για αξιολόγηση.

Με τη θεραπεία, οι κρίσεις πανικού μπορούν συνήθως να σταματήσουν. Η έγκαιρη θεραπεία μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη σοβαρών επιπλοκών.