10 τρόποι για να δημιουργήσετε υγιείς ψηφιακές συνήθειες στο σπίτι

Η ανατροφή των παιδιών στην ψηφιακή εποχή δεν είναι εύκολη υπόθεση. Μπορεί να είναι δύσκολο να συμβαδίσει κανείς με τους ρυθμούς των νέων τεχνολογιών και να κατανοήσει πώς να εξισορροπήσει τους κινδύνους και τις ευκαιρίες που τις συνοδεύουν. Η ειδική σε θέματα ψηφιακής ανατροφής Dr. Jacqueline Nesi μοιράζεται μερικές συμβουλές σχετικά με την καλλιέργεια μιας υγιούς σχέσης με την τεχνολογία ως οικογένεια.

Επικοινωνήστε έγκαιρα και συχνά σχετικά με το ρόλο της τεχνολογίας στη ζωή της οικογένειάς σας

1. Κάντε στο παιδί σας ερωτήσεις σχετικά με τις ψηφιακές του συσκευές με τον ίδιο τρόπο που θα κάνατε σε οποιαδήποτε άλλη δραστηριότητα που ασχολείται. Μάθετε τι του αρέσει σε αυτές, τι δεν του αρέσει, τι χρησιμοποιεί και πόσο συχνά.
2. Συζητήστε τους κινδύνους από τη χρήση της τεχνολογίας. Μιλήστε με ειλικρίνεια με τα παιδιά σας για τις ανησυχίες που μπορεί να έχετε, όπως για παράδειγμα ότι οι συσκευές εμποδίζουν άλλες δραστηριότητες, για ανησυχίες σχετικά με το περιεχόμενο που μπορεί να δουν ή για πράγματα που μπορεί να κάνουν στο διαδίκτυο.

Είναι σημαντικό να λέμε στα παιδιά μας ρητά (και συχνά!) ότι θέλουμε να έρχονται σε εμάς αν αντιμετωπίσουν δυσκολίες στο διαδίκτυο. Μπορείτε να δοκιμάσετε να πείτε κάτι όπως: «Μπορεί να είναι πολύ δύσκολο να ξέρεις πώς να αντιμετωπίσεις κάθε κατάσταση που προκύπτει όταν είσαι στο διαδίκτυο. Μπορεί να πέσεις πάνω σε πράγματα που τυχόν σου προκαλούν σύγχυση ή αναστάτωση, και θέλω να έρχεσαι σε μένα όταν νιώσεις έτσι, ώστε να βρούμε μαζί πώς να τα αντιμετωπίσουμε».

Θέλουμε επίσης να προσέχουμε πώς αντιδρούμε όταν τα παιδιά μας έρχονται σε εμάς με οποιαδήποτε θέματα. Ως γονέας, μπορεί να είναι τρομακτικό όταν τα παιδιά μας μοιράζονται κάτι που αντιμετώπισαν στο διαδίκτυο. Είναι λογικό να θέλουμε να επέμβουμε και να τους πούμε αμέσως τι έκαναν λάθος ή να τους πάρουμε τη συσκευή για να τα κρατήσουμε ασφαλή. Αλλά μια καλή αρχική αντίδραση σε αυτή την περίπτωση είναι να πείτε: «Σ' ευχαριστώ πολύ που μου το είπες αυτό». Αυτό καθιστά πιο πιθανό το παιδί μας να έρθει σε εμάς την επόμενη φορά που θα αντιμετωπίσει προκλήσεις στο διαδίκτυο.

1. Δώστε προσοχή και σε άλλα υποκείμενα ζητήματα. Είναι σημαντικό να μην κατηγορείτε για όλα την τεχνολογία. Μερικές φορές υπάρχουν άλλα πράγματα που συμβαίνουν και φαίνονται από τον τρόπο με τον οποίο τα παιδιά χρησιμοποιούν τις συσκευές τους. Για παράδειγμα, αν έχετε έναν έφηβο που ξοδεύει υπερβολικά πολύ χρόνο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανανεώνοντας συνεχώς το περιεχόμενο της πλατφόρμας την οποία χρησιμοποιεί, ίσως να θέλετε να ξεκινήσετε μια συζήτηση για το τι πραγματικά συμβαίνει. Θα μπορούσε να σχετίζεται με τις ανησυχίες τους για το τι σκέφτονται οι άλλοι γι' αυτούς, ή μπορεί να μην αισθάνονται αυτοπεποίθηση στο σχολείο ή με τους συνομηλίκους τους.

Θέστε όρια που έχουν νόημα για την οικογένειά σας.

4. Θέστε κανόνες «ναι» και «όχι». Οι κανόνες του «ναι» είναι πράγματα που πρέπει να κάνει το παιδί σας. Πώς θέλετε να συμπεριφέρεται στο διαδίκτυο; Τι σημαίνει να είσαι καλός ‘ψηφιακός’ πολίτης; Πώς μοιάζει η «υγιής» χρήση της τεχνολογίας στην οικογένειά σας;  Οι κανόνες του «Όχι», από την άλλη πλευρά, είναι πράγματα που δεν θέλετε να κάνουν (όπως ο εκφοβισμός άλλων) ή πράγματα που δεν πρέπει να κάνουν για λόγους ασφαλείας στο διαδίκτυο (όπως η παροχή προσωπικών πληροφοριών).

Μιλήστε στα παιδιά σας για το γεγονός ότι θα συμβούν λάθη και ότι δεν πειράζει που εξακολουθούν να μαθαίνουν και να εξασκούνται στην ορθή ψηφιακή συμπεριφορά. Για ορισμένες οικογένειες, μπορεί να είναι χρήσιμο να ενημερώσετε το παιδί σας ότι δεν θα έχει «πρόβλημα» αν έρθει σε εσάς με τις όποιες προκλήσεις αντιμετωπίζει και είναι ειλικρινές μαζί σας.

5. Δημιουργήστε ζώνες χωρίς τη χρήση τεχνολογίας. Ένα όριο που μπορείτε να θέσετε ως οικογένεια είναι να έχετε ώρες της ημέρας ή τοποθεσίες χωρίς τη χρήση τεχνολογία. Θα μπορούσατε επίσης να ορίσετε ένα μέρος ή έναν «σταθμό σύνδεσης», όπου θα κρατάτε τις συσκευές σας κατά τη διάρκεια ενός χρονικού διαστήματος κατά το οποίο χωρίς τη χρήση τεχνολογίας. Μια χρήσιμη πρακτική είναι να βεβαιώνεστε ότι οι συσκευές είναι εκτός υπνοδωματίου σε συγκεκριμένες ώρες της νύχτας. Ο ύπνος είναι εξαιρετικά σημαντικός και οι συσκευές μπορούν να τον εμποδίσουν.

6. Καθορίστε προσδοκίες γύρω από το περιεχόμενο. Είναι σημαντικό να βεβαιωθείτε ότι το περιεχόμενο στο οποίο έχουν πρόσβαση τα παιδιά σας στο διαδίκτυο είναι κατάλληλο για την ηλικία και την ανάπτυξή τους. Για τα μικρότερα παιδιά και τους εφήβους, βάλτε τα να σας ζητούν την άδειά σας πριν κατεβάσουν νέες εφαρμογές ή ενταχθούν σε νέες πλατφόρμες. Μπορείτε επίσης να εξετάσετε το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσετε τους γονικούς ελέγχους που έχετε στη διάθεσή σας [όπως όρια χρόνου οθόνης, αγορές εντός εφαρμογών, φιλτράρισμα περιεχομένου κ.λπ.].

Να έχετε επίγνωση της χρήσης των συσκευών από τα παιδιά σας.

7. Εξερευνήστε την τεχνολογία μαζί. Δοκιμάστε τη συν-προβολή και τη συν-χρήση με παιδιά όλων των ηλικιών. Αυτό σημαίνει απλά ότι παρακολουθείτε ή χρησιμοποιείτε την τεχνολογία μαζί με τα παιδιά σας. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει την παρακολούθηση μιας εκπομπής και τη συζήτηση μαζί τους γι' αυτήν. Για μεγαλύτερα παιδιά, βάλτε τα να σας δείξουν τι κάνουν στο διαδίκτυο - τι τα ενδιαφέρει, ποιες εφαρμογές τους αρέσει να χρησιμοποιούν κ.λπ.

8. Να ξέρετε πότε να κάνετε ένα βήμα πίσω. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να θέλετε να παρακολουθείτε τι κάνει το παιδί σας στη συσκευή του - αρκεί να του πείτε εκ των προτέρων ότι πρόκειται να το κάνετε αυτό. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τα μικρότερα παιδιά ή για εκείνα που ξεκινούν για πρώτη φορά με μια νέα συσκευή (όπως ένα τηλέφωνο). Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν και έχουν μεγαλύτερη εμπειρία με τις συσκευές τους, μπορείτε να τους δώσετε περισσότερη ανεξαρτησία ανάλογα με την ηλικία και το στάδιο. Είναι πάντοτε σημαντικό όμως να είστε γενικά ενήμεροι για το τι κάνουν στο διαδίκτυο.

Προβάλλετε υγιεινές συνήθειες στα παιδιά σας.

9. Λειτουργήστε ως ομάδα. Είναι σημαντικό ως γονείς να έχουμε επίγνωση του πώς (και πόσο συχνά) χρησιμοποιούμε τις δικές μας συσκευές - και αυτό είναι δύσκολο! Αλλά το να ενωθείτε με τα παιδιά σας στην καθιέρωση υγιών συνηθειών και ορίων είναι μια καλή ευκαιρία να βγείτε από τη δυναμική «εγώ εναντίον εσένα» στην οποία τόσο συχνά πέφτουν οι γονείς με τα παιδιά τους, και αντ' αυτού να εργαστείτε για να δημιουργήσετε μια δυναμική «εμείς μαζί εναντίον των προκλήσεων που είναι συνυφασμένες με αυτές τις τεχνολογίες».

10. Κάντε το παιχνίδι! Υπάρχουν τόσοι πολλοί τρόποι να χρησιμοποιήσετε την τεχνολογία για να διευκολύνετε το παιχνίδι και τις ευκαιρίες διασκέδασης με τα παιδιά σας. Αυτό θα μπορούσε να είναι η χρήση μιας εφαρμογής ή το να παίξετε μαζί ένα παιχνίδι. Μπορείτε επίσης να αναζητήσετε βίντεο με ιδέες για παιχνίδια ή να εξερευνήσετε χόμπι και ενδιαφέροντα - από μαγειρική μέχρι αθλητικές και μουσικές δραστηριότητες.

Η Jacqueline Nesi, PhD είναι επίκουρη καθηγήτρια στο Τμήμα Ψυχιατρικής και Ανθρώπινης Συμπεριφοράς του Πανεπιστημίου Brown. Διεξάγει έρευνα σχετικά με τον ρόλο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ψυχική υγεία και ανάπτυξη των εφήβων. Είναι μητέρα και συγγραφέας του εβδομαδιαίου ενημερωτικού δελτίου Techno Sapiens και συνδημιουργός του Tech Without Stress, ενός μαθήματος που βοηθά τους γονείς που μεγαλώνουν παιδιά στην ψηφιακή εποχή.