Τα κρούσματα ιλαράς μειώθηκαν στην Ευρώπη και την Κεντρική Ασία το 2025 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά ο κίνδυνος εκδήλωσης επιδημιών παραμένει – UNICEF και ΠΟΥ

ΚΟΠΕΓΧΑΓΗ/ΓΕΝΕΥΗ, 11 Φεβρουαρίου 2026 – Τα κρούσματα ιλαράς σε όλη την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία μειώθηκαν σημαντικά το 2025 σε σύγκριση με το 2024, σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία που αναφέρθηκαν από 53 χώρες στην Ευρωπαϊκή Περιφέρεια του ΠΟΥ, αλλά ο κίνδυνος εκδήλωσης επιδημιών παραμένει, προειδοποιούν η UNICEF και ο ΠΟΥ.

Οι χώρες της Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας ανέφεραν 33.998 κρούσματα ιλαράς το 2025 – μια μείωση σχεδόν 75% σε σύγκριση με τα 127.412 κρούσματα το 2024. Η συνολική πτωτική τάση των κρουσμάτων αντανακλά τόσο τα μέτρα αντιμετώπισης των επιδημιών, όσο και τη σταδιακή μείωση του αριθμού των ατόμων που είναι ευπαθή στη μόλυνση από ιλαρά, καθώς ο ιός εξαπλώθηκε σε κοινότητες με χαμηλό ποσοστό εμβολιασμού.

Πολλά περιστατικά θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί με υψηλότερη κάλυψη εμβολιασμού ρουτίνας σε επίπεδο κοινότητας και πιο έγκαιρη αντίδραση στις επιδημίες.

«Παρόλο που τα περιστατικά έχουν μειωθεί, οι συνθήκες που οδήγησαν στην επανεμφάνιση αυτής της θανατηφόρας νόσου τα τελευταία χρόνια παραμένουν και πρέπει να αντιμετωπιστούν. Μέχρι να εμβολιαστούν όλα τα παιδιά και να αντιμετωπιστεί η διστακτικότητα που τροφοδοτείται από την εξάπλωση της παραπληροφόρησης, τα παιδιά θα εξακολουθούν να διατρέχουν κίνδυνο θανάτου ή σοβαρής ασθένειας από ιλαρά και άλλες ασθένειες που μπορούν να προληφθούν με εμβολιασμό», δήλωσε η Περιφερειακή Διευθύντρια της UNICEF για την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία, Regina De Dominicis.

Ο αριθμός των καταγεγραμμένων κρουσμάτων το 2025 είναι μεγαλύτερος από τον αριθμό των καταγεγραμμένων κρουσμάτων  για τα περισσότερα έτη από το 2000, ενώ ορισμένες χώρες ανέφεραν περισσότερα κρούσματα το 2025 από ό,τι το 2024. Κρούσματα ιλαράς συνεχίζουν να εντοπίζονται στην ευρύτερη περιοχή το 2026.

«Τα κρούσματα ιλαράς μειώθηκαν κατά σχεδόν 75% πέρυσι, αλλά ο κίνδυνος εκδήλωσης επιδημιών παραμένει. Πάνω από 200.000 άτομα στην γεωγραφική μας περιοχή αρρώστησαν από ιλαρά τα τελευταία τρία χρόνια. Αν κάθε κοινότητα δεν επιτύχει εμβολιαστική κάλυψη 95%, δεν καλύψει τα κενά ανοσίας σε όλες τις ηλικίες, δεν ενισχύσει την επιτήρηση των ασθενειών και δεν εξασφαλίσει την έγκαιρη αντίδραση σε επιδημίες, αυτός ο εξαιρετικά μεταδοτικός ιός θα συνεχίσει να εξαπλώνεται. Στο σημερινό περιβάλλον της ανεξέλεγκτης διάδοσης ψευδών ειδήσεων, είναι επίσης ζωτικής σημασίας οι άνθρωποι να βασίζονται σε επαληθευμένες πληροφορίες για την υγεία από αξιόπιστες πηγές, όπως ο ΠΟΥ, η UNICEF και οι εθνικές υγειονομικές υπηρεσίες. Η εξάλειψη της ιλαράς είναι απαραίτητη για την εθνική και περιφερειακή υγειονομική ασφάλεια», δήλωσε ο Περιφερειακός Διευθυντής του ΠΟΥ για την Ευρώπη, Δρ Hans Henri P. Kluge.

Με βάση τις εκθέσεις των χωρών για το 2024, η Ευρωπαϊκή Περιφερειακή Επιτροπή Επαλήθευσης για την Εξάλειψη της Ιλαράς και της Ερυθράς κατέληξε στη συνεδρίασή της τον Σεπτέμβριο του 2025 ότι ο αριθμός των χωρών με συνεχιζόμενη ή επανακαθιερωμένη ενδημική μετάδοση της ιλαράς αυξήθηκε σε 19, από 12 το προηγούμενο έτος. Αυτό αντιπροσωπεύει τη σημαντικότερη οπισθοδρόμηση στην εξάλειψη της ιλαράς στην περιοχή της Ευρώπης τα τελευταία χρόνια.

Η ετοιμότητα και η ανταπόκριση σε επιδημίες, καθώς και η εξάλειψη της ιλαράς, παραμένουν προτεραιότητες δημόσιας υγείας σε όλη την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία. Η UNICEF και ο ΠΟΥ συνεργάζονται με κυβερνήσεις αλλά και εταίρους, όπως η Gavi - Συμμαχία για τα Εμβόλια και η Ευρωπαϊκή Ένωση, για την πρόληψη και την αντιμετώπιση των επιδημιών ιλαράς – με δράσεις που περιλαμβάνουν άμεση συνεργασία σε επίπεδο κοινότητας, εκπαίδευση των εργαζομένων στον τομέα της υγείας, ενίσχυση των προγραμμάτων εμβολιασμού και των συστημάτων επιτήρησης των ασθενειών, καθώς και διεξαγωγή εκστρατειών εμβολιασμού κατά της ιλαράς.

Η ιλαρά είναι ένας από τους πιο μεταδοτικούς ιούς που προσβάλλουν τον άνθρωπο. Για κάθε άτομο που έχει ιλαρά, έως και 18 άλλα μη εμβολιασμένα άτομα θα μολυνθούν. Αυτό καθιστά την ιλαρά περίπου 12 φορές πιο μεταδοτική από τη γρίπη. Εκτός από την νοσηλεία και τον θάνατο, η ιλαρά μπορεί να προκαλέσει μακροχρόνιες, εξουθενωτικές επιπλοκές στην υγεία. Μπορεί επίσης να βλάψει το ανοσοποιητικό σύστημα «διαγράφοντας» τη μνήμη του για τον τρόπο καταπολέμησης των λοιμώξεων για μήνες ή ακόμη και χρόνια, αφήνοντας τους επιζώντες της ιλαράς ευάλωτους σε άλλες ασθένειες και θάνατο.

Δύο δόσεις εμβολίου παρέχουν έως και 97% προστασία εφ' όρου ζωής κατά της ιλαράς. Απαιτείται ποσοστό εμβολιασμού 95% με δύο δόσεις εμβολίου σε κάθε κοινότητα κάθε χρόνο για πρόληψη και επίτευξη της ανοσίας του πληθυσμού, η οποία προστατεύει τα βρέφη που είναι πολύ μικρά για να εμβολιαστούν κατά της ιλαράς και άλλα άτομα για τα οποία δεν συνιστάται ο εμβολιασμός λόγω ιατρικών προβλημάτων, όπως τα άτομα με ανοσοκαταστολή.

###

Σημειώσεις προς τους συντάκτες

Τα στοιχεία καλύπτουν τα 53 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Περιφέρειας του ΠΟΥ. Ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων το 2025 μπορεί να είναι υψηλότερος, καθώς τα τελικά δεδομένα επιτήρησης θα παρασχεθούν μέσω του ετήσιου Κοινού Συστήματος Αναφοράς του ΠΟΥ και της UNICEF. Για το 2024, ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ιλαράς που αναφέρθηκαν μηνιαία μέσω του συστήματος πληροφοριών εμβολιασμού του ΠΟΥ ήταν 127.412 και ο τελικός αριθμός που αναφέρθηκε μέσω του Ετήσιου Κοινού Συστήματος αναφοράς ήταν 151.040.

Τα προσωρινά μηνιαία δεδομένα που αναφέρονται μέσω του Συστήματος Πληροφοριών Εμβολιασμού του ΠΟΥ παρουσιάζονται στον Πίνακα Ελέγχου Ιλαράς/Ερυθράς: Microsoft Power BI. Τα δεδομένα από τον Ιανουάριο έως τον Δεκέμβριο του 2025 θα είναι ορατά στον πίνακα ελέγχου από τις 09:00 (ώρα κεντρικής Ευρώπης) , στις 11 Φεβρουαρίου 2026.

Τα ετήσια στοιχεία σχετικά με τα κρούσματα και την κάλυψη εμβολιασμού που αναφέρονται μέσω του Κοινού Συστήματος Αναφοράς του ΠΟΥ/UNICEF ενημερώνονται κάθε χρόνο τον Ιούλιο και παρουσιάζονται στην Παγκόσμια Πύλη Δεδομένων Εμβολιασμού του ΠΟΥ.

Για περισσότερες πληροφορίες, παρακαλούμε επικοινωνήστε με:

Georgina Diallo | UNICEF Ευρώπη και Κεντρική Ασία | +41 763206814| [email protected]   

Catharina Margaretha Reynen-De Kat I ΠΟΥ Ευρώπη I [email protected]