عمیق‌تر شدن بحران برای کودکان، پس از یک ماه جنگ در خاورمیانه

علاوه بر آمار تکان‌دهنده تلفات، تأخیر و اختلال در عملیات‌ امدادرسانی کودکان را در سراسر جهان با خطر مواجه کرده است.

01 آوریل 2026
logo
UNICEF Iran

با گذشت بیش از یک ماه از تشدید درگیری‌های نظامی در خاورمیانه، این مناقشه همچنان تلفات سنگینی را بر کودکان در سراسر منطقه تحمیل می‌کند. طبق گزارش‌ها، تا کنون بیش از ۳۴۰ کودک و نوجوان کشته و هزاران نفر مجروح شده‌اند. این آمار شامل ۲۱۶ کشته و ۱۷۶۷ مجروح در میان کودکان در ایران، ۱۲۴ کشته و ۴۱۳ مجروح در لبنان، ۴ کشته و ۸۶۲ مجروح در اسرائیل، ۱ کودک کشته در کویت، ۴ کودک مجروح در بحرین و ۱ کودک مجروح در اردن است. بیشترین تلفات کودکان، در اولین روز جنگ و در پی حمله موشکی به مدرسه «شجره طیبه» در ایران رخ داد که منجر به کشته شدن ۱۶۸ کودک شد.

حملات بی‌وقفه طرفین درگیر در چندین کشور، در حال تخریب و آسیب رساندن به تأسیسات و زیرساخت‌هایی است که زندگی کودکان به آن‌ها وابسته است، از جمله بیمارستان‌ها، مدارس، و سیستم‌های آب و فاضلاب.

در همین بازه زمانی، خشونت‌های جاری در دولت فلسطین، شامل غزه و کرانه باختری، منجر به کشته شدن ۱۶ کودک فلسطینی و مجروح شدن بیش از ۵۰ نفر شده است.

کاترین راسل، مدیر اجرایی یونیسف، درباره این رویدادها می‌گوید: «کودکان در منطقه در معرض خشونت‌های هولناکی قرار دارند، در حالی که دقیقاً همان سیستم‌ها و خدماتی که قرار است امنیت آن‌ها را حفظ کنند، مورد حمله قرار می‌گیرند. اقدام فوری همه طرف‌های درگیر برای محافظت از جان غیرنظامیان و رعایت حقوق کودکان ضروری است.»

در سراسر منطقه، بیش از ۱.۲ میلیون کودک بر اثر بمباران‌ها و دستورات تخلیه که باعث خالی شدن کل جوامع شده، آواره شده‌اند. این تحولات ناگهانی اغلب با قرار گرفتن در معرض رویدادهای آسیب‌زا (تروماتیک) و از دست دادن تمام چیزهایی که زمانی به کودکان احساس امنیت می‌داد، همراه است. مشخص است که قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض خشونت و ناپایداری، تأثیرات ماندگاری بر رشد مغز، تنظیم هیجانات و سلامت روان در بلندمدت دارد.

خصومت‌های جاری به‌طور فزاینده‌ای بر کودکان در خاورمیانه و فراتر از آن تأثیر می‌گذارد. یونیسف تخمین می‌زند که اختلالات ایجاد شده در خرید، تولید و حمل‌ونقل ناشی از این درگیری‌ها، می‌تواند منجر به تأخیر تا ۶ ماه در رسیدن کالاهای حیاتی به کشورهای سراسر جهان شود. پیش‌بینی می‌شود قیمت جهانی نفت تا ۲۰ درصد افزایش یابد که می‌تواند منجر به افزایش هزینه‌های تولید اقلام حیاتی از جمله واکسن‌ها و محصولات تغذیه‌ای و همچنین هزینه‌های حمل‌ونقل شود. علاوه بر این، چالش‌های لجستیکی مانند ازدحام در بنادر و طولانی شدن مسیرهای کشتیرانی این مشکلات را تشدید کرده است؛ به‌طوری که تغییر مسیرهای دریایی تا چهار هفته به زمان ترانزیت اضافه کرده است.

یونیسف در پاسخ به اختلالات زنجیره تأمین جهانی، با فعال‌سازی مسیرهای جایگزین هوایی، زمینی و دریایی، متنوع‌سازی منابع تأمین کالاهای استراتژیک نجات‌بخش و پیش‌انداختن فرآیند خرید برای جبران زمان‌های طولانی ارسال، در حال حفظ جریان پایدار کالاهای ضروری برای کودکان در سراسر جهان است. علاوه بر این، یونیسف به‌طور فعال در حال مذاکره با شرکت‌های حمل‌ونقل است تا سقف هزینه‌های اضافی را تعیین کرده و اولویت را به کالاهای بشردوستانه اختصاص دهد تا اطمینان حاصل شود که مناطق آسیب‌دیده همچنان حمایت‌های اساسی مورد نیاز کودکان را دریافت می‌کنند.

در ایران، یونیسف در پی درخواست‌های وزارت بهداشت، در حال استقرار تجهیزات بهداشتی پیش‌بینی شده، از جمله واحدهای سیار بهداشتی، چادرهای مراقبت‌های بهداشتی اولیه و کوله پشتی حاوی اقلام بهداشتی درمانی اضطراری است تا دسترسی به خدمات ضروری را برای حدود ۲۲۶هزار نفر در مناطق آسیب‌دیده بازیابی کند. این حمایت‌ها شامل تأمین واکسن، تجهیزات تکمیلی مراقبت‌های بهداشتی اولیه و حمایت‌های سلامت روان و روانی-اجتماعی (MHPSS) برای کودکان، نوجوانان و جوامع است.

یونیسف در لبنان نیز، در بحبوحه چالش‌های رو به رشد،  پاسخ اضطراری برای رساندن کمک‌های بشردوستانه فوری به کودکان و خانواده‌ها را گسترش داده است. این اقدامات شامل دسترسی به آسیب‌پذیرترین آوارگان در پناهگاه‌های جمعی، جوامع میزبان و مناطق صعب‌العبور است.

یونیسف به همراه شرکای خود، خدمات بهداشتی را برای حمایت از خانواده‌های آواره با یک بسته پاسخ یکپارچه – شامل واکسیناسیون، مراقبت‌های ویژه نوزادان و کودکان – در بیش از ۲۹۰ پناهگاه و برای بیش از ۴۸۰هزار نفر در جوامع میزبان گسترش داده است. علاوه بر این، یونیسف ۲۰ سیستم آب و فاضلاب را در سراسر کشور تعمیر کرده و خدمات ایمن آب و دفع فاضلاب را برای بیش از ۱.۲ میلیون نفر بازیابی کرده است.

یونیسف بار دیگر خواسته‌های دبیرکل سازمان ملل برای توقف فوری مخاصمات و تنش‌زدایی واقعی را تکرار می‌کند. هر یک از طرفین باید حداکثر خویشتن‌داری را به کار بندند. طبق قوانین بشردوستانه بین‌المللی، غیرنظامیان – به ویژه کودکان – و اماکن غیرنظامی باید همیشه مورد محافظت قرار گیرند.

تماس با ما

عمار عمار
مدیر ‌ارتباطات
دفتر منطقه‌ای یونیسف در خاورمیانه و شمال آفریقا
تلفن: 00962791837388
ایمیل: [email protected]

یونیسف تنها نهاد سازمان ملل متحد برای بهبود زندگی و رفاه کودکان در سراسر جهان است. با همراهی و همکاری با طیف وسیعی از شرکای کاری، یونیسف در ۱۹۰ کشور و نقطه از جهان برای کودکان فعالیت دارد تا به تعهداتش برای همه کودکان، به ویژه آسیب پذیرترین آنها، جامه عمل بپوشاند.  

برای اطلاعات بیشتر درباره فعالیت‌های یونیسف از وب سایت www.unicef.org دیدن فرمایید.