Пажӯҳиши барномаи таълимии “Асосҳои зеҳни сунъӣ”

Гузориши ниҳоӣ

A boy is standing next to an electronic board during one of the AI presentations
UNICEF/Tajikistan/Shukrona Mirzoeva

Highlights

Ин ҳисобот натиҷаҳои Фаъолияти 4-и ташаббуси Tech4Ed Тоҷикистонро пешниҳод менамояд, ки Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон (ВМИ ҶТ)-ро дар таҳияи барномаи таълимии миллии «Асосҳои зеҳни сунъӣ (AI)» барои таҳсилоти миёнаи умумӣ (синфҳои 5–11) дастгирӣ мекунад. Пажӯҳиш бо мақсади дастгирии ВМИ ҶТ ва шарикони рушд дар қабули қарорҳои амалӣ барои муайян кардани муҳтавои авлавиятноки ЗС, роҳҳои ҳамгироии он ба низоми маориф ва дастгириҳои зарурӣ барои татбиқи он дар шароити гуногуни муассисаҳои таълимӣ тарҳрезӣ гардидааст. Таҳлил ба баррасии сохторёфтаи ҳуҷҷатҳо, гуфтугӯҳо бо шахсони калидии иттилоотрасон, баррасии гурӯҳҳои ҳамандешӣ ва пурсиши омодагии омӯзгорон такя намуда, таҷрибаи байналмилали барномаҳои таълимиро бо вазъи ҷории экосистемаи таълими технологияҳои иттилоотию коммуникатсионӣ ва воқеиятҳои татбиқи он дар Тоҷикистон пайваст менамояд.

Натиҷаҳои пажӯҳиш нишон медиҳанд, ки Тоҷикистон барои роҳандозии барномаи таълимии ЗС дар миқёси миллӣ бо марҳилаҳои пайдарпай, заминаи қавӣ дорад. Аллакай унсурҳои ЗС дар доираи таълими ТИК, информатика, барномаҳои озмоишӣ, оғозкорҳои иловагӣ ва таҷрибаи омӯзгорон дар синфхонаҳо пайдо шуда истодаанд. Ин фаъолиятҳо барои таҳияи барномаи таълимӣ заминаи муфид фароҳам меоранд, аммо фарогирӣ ва татбиқи онҳо байни муассисаҳои таълимӣ ва барномаҳои гуногун яксон нест. Таҷрибаҳои байналмилалӣ намунаҳои хуберо барои пайдарпайгузории дониши ЗС, корбарии масъулонаи ЗС, лоиҳаҳои амалӣ ва омӯзиши мавзӯҳои техникии ЗС дар солҳои таҳсил пешниҳод мекунанд. Лек, чунин моделҳо бояд бо сохтори барномаи таълимии Тоҷикистон, сатҳи омодагии омӯзгорон, маҳдудиятҳои инфрасохторӣ, талаботи забонӣ ва авлавиятҳои дастрасии одилона ва фарогир дуруст карда шаванд.

Аз ин рӯ, тавсияҳои пешниҳодшуда бештар ба роҳҳои амалии татбиқ равона шудаанд, на ба пешниҳоди як барномаи таълимии дигарнопазир. Дар гузориш сохтори зинабандии барномаи таълимӣ пешниҳод мегардад, ки байни муҳтавои асосии ҳатмӣ барои ҳамаи хонандагон ва муҳтавои пешрафта фарқ мегузорад. И нчунин т авсия мешавад, ки З С ба барномаи таълими феълии ТИ ҳамгиро шавад, маводи таълимӣ барои мактабҳои дорои технология ва интернети маҳдуд таҳия гардад, омӯзгорон бо омӯзиши касбии марҳилавӣ ва практикӣ омода шаванд ва дастурҳои фаҳмои корбарии масъулона ва бехатари ЗС пешниҳод шаванд. Ин равиш барои дастгирии ВМИ ҶТ пешбинӣ шудааст, то татбиқи миллӣ аз қадамҳои воқеӣ ва иҷрошаванда оғоз гардида, ҳамзамон шароити омӯзиши жарфтари ЗС фароҳам оварда шавад.

Tajik
Таърихи нашр
Забонҳо
Англисӣ

Файлҳо барои боргирӣ дастрасанд