Hỗ trợ Nhân đạo và Phát triển cho Trẻ em Việt Nam

Câu chuyện từ Kon Tum, Việt Nam

Tác giả Nguyễn Đình Quang & Vũ Xuân Việt
Humanitarian and Development Assistance for Children in Viet Nam
UNICEF Viet Nam\Pham Ha An

31 Tháng 3 2017

Khi trời bắt đầu tối dần cũng là lúc chị Y Bin và con gái sống tại làng O, xã Ya Xier, nơi sinh sống của cộng đồng bà con dân tộc thiểu số J’Rai thuộc tỉnh Kon Tum, đón chào một vị khách quen thuộc. Chị Nguyễn Thị Vy, Cán bộ Y tế xã Ya Xier, đã trở thành một người bạn tốt của gia đình chị Y Bin từ nhiều tháng nay. Kể từ tháng 9 năm 2016, hàng tuần chị Vy vẫn đều đặn đến thăm khám cho bé gái 19 tháng tuổi Y Nhã Ca. Bé được chẩn đoán mắc chứng suy dinh dưỡng cấp tính nặng do ảnh hưởng của đợt hạn hán nghiêm trọng. Sau 4 tháng điều trị, em bé đã bắt đầu tăng cân - một tin vui không chỉ với người mẹ mà cả với chị cán bộ y tế xã. 

“Cháu bé đã thoát khỏi tình trạng suy dinh dưỡng cấp tính nặng. Hiện nay bé nặng 7.4 kg với chỉ số vòng cánh tay 12.6cm. Bốn tháng trước, chỉ số thước đo vòng cánh tay của bé còn ở vạch đỏ [chỉ số mắc suy dinh dưỡng cấp tính nặng], nhưng nay đã chuyển sang màu xanh. Tình trạng sức khỏe của bé hoàn toàn bình thường” chị Vy nói.

Y Nhã Ca là một trong 376 trường hợp trẻ em bị suy dinh dưỡng cấp tính nặng tại tỉnh Kon Tum, và nằm trong số hàng nghìn trẻ em tại các tỉnh dự án được chẩn đoán mắc suy dinh dưỡng cấp tính nặng được phát hiện và điều trị trong khuôn khổ chương trình cứu trợ khẩn cấp do UNICEF 
và Chính phủ Việt Nam từ đầu năm 2016 sau đợt thiên tai hạn hán và xâm nhập mặn do Chính phủ Nhật Bản và quỹ CERF tài trợ. Đến cuối tháng 3 năm 2017, hợp phần cứu trợ về dinh dưỡng được thực hiện tại 6 trên tổng số 10 tỉnh mục tiêu (gồm Cà Mau, Trà Vinh, Hậu Giang, Gia Lai, Ninh Thuận và Kon Tum) được triển khai lồng ghép cùng hợp phần về nước sạch và vệ sinh, đã hỗ trợ 83.569 phụ nữ đang mang thai và nuôi con nhỏ, 62.279 trẻ nhỏ từ 6 đến 23 tháng tuổi và 7.600 trẻ em dưới 5 tuổi suy dinh dưỡng cấp tính nặng được phát hiện và điều trị. Dự án đã được hỗ trợ và triển khai thực hiện bởi UNICEF, Bộ Y tế, Viện Dinh dưỡng Quốc gia và Hội Chữ thập đỏ Việt Nam.

Humanitarian and Development Assistance for Children in Viet Nam
UNICEF Viet Nam\Pham Ha An

Đối với một cán bộ y tế chuyên trách dinh dưỡng như chị Vy, niềm hạnh phúc lớn lao nhất chính là được nhìn thấy dấu hiệu trên thước đo vòng cánh tay của trẻ chuyển từ màu đỏ sang xanh, một dấu hiệu cho thấy trẻ đã thoát khỏi tình trạng  suy dinh dưỡng cấp tính nặng. Trong vòng 
6 tháng tính từ tháng 9 năm 2016, hàng triệu gói sản phẩm điều trị suy dinh dưỡng dành cho trẻ em đã được chuyển tới các hộ gia đình tại 55 huyện, 600 xã tại 6 tỉnh chịu ảnh hưởng giúp các em sức khỏe bình thường trở lại. UNICEF và các đối tác cùng làm việc và nâng cao năng lực cho chị Vy và các cán bộ y tế cấp cơ sở tại tỉnh Kon Tum và tại các tỉnh dự án khác để triển khai hiệu quả hợp phần cứu trợ dinh dưỡng sau khủng hoảng, cũng như các tình huống thiên tai khác trong tương lai. Tham gia các khóa tập huấn dinh dưỡng do Viện Dinh dưỡng Quốc gia (DDQG) và Trung tâm Chăm sóc Sức khỏe Sinh sản cấp tỉnh tổ chức, chị Vy và các cán bộ y tế xã nay đã có khả năng chuẩn bị tốt hơn nhằm sàng lọc, phát hiện và điều trị cho trẻ bị suy dinh dưỡng cấp tính nặng, bảo vệ phụ nữ mang thai và cho con bú, hỗ trợ cho trẻ thiếu vi chất dinh dưỡng.

Theo ông Nguyễn Đình Quang, Chuyên gia Dinh dưỡng của UNICEF Việt Nam: ”UNICEF không chỉ chú trọng thực hiện các hoạt động hỗ trợ ngắn hạn, chẳng hạn như phát hiện kịp thời trẻ em bị suy dinh dưỡng cấp tính nặng để điều trị, mà còn triển khai các chương trình can thiệp lâu dài như  xây dựng năng lực cho cán bộ từ trung ương đến địa phương, đặc biệt là ở những tỉnh chịu thiệt hại nặng nề do hạn hán và thiên tai nói chung”.

Dự án cũng cung cấp thiết bị xử lý nước hộ gia đình, dụng cụ trữ nước, rửa tay và lọc nước trong trường học cho 10 tỉnh mục tiêu tại khu vực Tây Nguyên, Nam Trung Bộ và Đồng Bằng sông Cửu Long nhằm cung cấp nguồn nước uống an toàn và khuyến khích thực hành vệ sinh nhằm giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh cho 78.000 hộ gia đình với hơn 92.000 trẻ em. 

Humanitarian and Development Assistance for Children in Viet Nam
UNICEF Viet Nam\Pham Ha An

Chị Y Bin giờ đây có thể yên tâm rằng gùi nước do chị đi lấy từ suối về sẽ trở thành nguồn nước an toàn cho cả gia đình sau khi được xử lý bằng hóa chất do dự án hỗ trợ. 

Chị Y Bin, cũng như những bà con khác trong cộng đồng người J’Rai cũng quyết tâm làng O từ nay sẽ chấm dứt việc đi tiêu tự do. Với sự hỗ trợ của Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, các buổi kích hoạt với chủ đề Vệ sinh Tổng thể do Cộng đồng làm chủ đã được tổ chức và một số nhà vệ sinh kiểu mẫu đã được xây dựng cho các cộng đồng tại 6 tỉnh dự án. Với những kiến thức mới này, chị Y Bin và đồng bào J’Rai như chị đã sẵn sàng thay đổi hành vi vệ sinh để bảo vệ chính họ và những người khác khỏi các bệnh liên quan đến đường nước. 

Kon Tum là một trong những địa phương phản ứng nhanh nhất với đợt hạn hán của năm 2016, nhờ những kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm ứng phó với các thiên tai trước đây. Trong chương trình hỗ trợ tỉnh Kon Tum và các tỉnh chịu ảnh hưởng do thiên tai khác, các hoạt động cứu trợ nhân đạo của UNICEF luôn hướng đến việc xây dựng cầu nối giữa phục hồi và phát triển, đảm bảo chất lượng các dịch vụ hỗ trợ dinh dưỡng, nước sạch và vệ sinh cho trẻ em và nâng cao năng lực để duy trì lâu dài, bền vững các dịch vụ thiết yếu này tại 10 tỉnh mục tiêu. Các hoạt động cứu trợ lồng ghép giữa nước sạch, vệ sinh và dinh dưỡng triển khai tại tỉnh Kon Tum nằm trong khuôn khổ kế hoạch cứu trợ khẩn cấp chung để ứng phó ngay lập tức với các tác động của khủng hoảng, đồng thời cũng giúp các đối tác và cộng đồng địa phương ứng phó tốt hơn với các thảm họa trong tương lai. UNICEF tại Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục thực hiện tầm nhìn về giảm nhẹ rủi ro thiên tai lấy trẻ em làm trung tâm bằng những hành động cụ thể để tổng hợp các nỗ lực từ các lĩnh vực khác nhau ở cấp trung ương và địa phương nhằm đảm bảo các cộng đồng, các hộ gia đình và trẻ em có thể chủ động ứng phó với các tác động của thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khắc nghiệt.

Theo Bác sĩ Dương Hữu Hiền, Phó Giám đốc Trung tâm Chăm sóc Sức khỏe Sinh sản tỉnh Kon Tum, “Chúng tôi phải chuẩn bị từ trước, lập các kế hoạch phòng ngừa thiên tai, từ cấp tỉnh, cấp huyện cho đến thôn xã, đồng thời sẵn sàng huy động mọi nguồn lực có sẵn tại địa phương để ứng phó với thiên tai và bảo vệ những thành quả của quá trình phát triển”.