Phát huy Sức sáng tạo của Thanh thiếu niên

Phong trào xã hội ngăn chặn sự lây lan của COVID-19 tại vùng sâu, vùng xa

Lau Lok Ying (Candice)
Trẻ em gái cắt vải may khẩu trang
UNICEF Viet Nam\Lau Lok Ying (Candice)
29 Tháng 2 2020

Lào Cai, VIỆT NAM, tháng 02 năm 2020 — Ẩn mình sâu trong một trong những vùng núi rừng xa xôi nhất tại Đông Bắc Việt Nam là huyện vùng cao Si Ma Cai thuộc tỉnh Lào Cai – quê hương của em Lưu Thị Tâm Như, 12 tuổi.

Cũng như phần lớn trẻ em trên khắp Việt Nam, Như mong ngóng quay trở lại trường học vào ngày 3 tháng 2 năm 2020 sau dịp Tết Nguyên Đán. Em sẽ không chỉ được gặp lại bạn bè, thầy cô, tiếp tục niềm đam mê học tập, mà còn được quay trở lại sinh hoạt trong Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội. Đó cũng là ngày tổ chức sinh hoạt hàng tuần tại trường trung học cơ sở nơi em đang theo học.

Vì vậy, thông tin về việc trường học tiếp tục đóng cửa để phòng, chống COVID-19 khiến Lưu Thị Tâm Như, 12 tuổi, cảm thấy không khỏi hụt hẫng. Trong tuần đầu tiên ở nhà, em gặp phải không ít khó khăn trong việc thích nghi với trạng thái bình thường mới này.

Như chia sẻ: “Ban đầu, em cảm thấy lo sợ. Nhưng trên hết là cảm thấy bất lực. Em muốn giúp đỡ mọi người nhưng không biết giúp bằng cách nào.” 

Sau khi tâm sự với bạn em, Giang, Như đã liên hệ với 21 thành viên khác trong Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội. Họp với nhau tại sân quảng trường nhưng vẫn nghiêm túc thực hiện giãn cách xã hội, các em trao đổi về cảm nhận của mình trước khủng hoảng COVID-19 và những gì mình có thể làm.

Như cho biết: “Nhờ Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội mà chúng em đã học được cách phát hiện và tìm ra giải pháp cho các vấn đề trong cộng đồng. Cho nên, chúng em hiểu rõ mình cần phải làm gì: Ngăn chặn vi-rút lây lan!”

Tác phẩm nghệ thuật của em Thao Thị Hoài Trang, lớp 5, tuyên truyền về tầm quan trọng của thói quen vệ sinh.
Lok Lau Ying (Candice)
Tác phẩm nghệ thuật của em Thao Thị Hoài Trang, lớp 5, tuyên truyền về tầm quan trọng của thói quen vệ sinh.

"Nhờ Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội mà chúng em đã học được cách phát hiện và tìm ra giải pháp cho các vấn đề trong cộng đồng."

Em Lưu Thị Tâm Như, 12 tuổi

Theo hướng dẫn của Chính phủ Việt Nam, một trong những biện pháp chính giúp ngăn chặn COVID-19 lây lan là đeo khẩu trang. Nỗi lo sợ dịch bệnh sắp bùng phát đã khiến khẩu trang cháy hàng trên khắp cả nước.

Ngay lập tức, các em đã áp dụng những gì học được ở Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội vào thực tiễn. Như cùng những người bạn của mình bắt đầu cắt may khẩu trang từ vải cũ và phát miễn phí tại cộng đồng.

“Ban đầu, chúng em phát cho người cao tuổi, nhưng ngay sau đó, cả làng đều hỏi xin. Thật khó để đáp ứng nhu cầu của dân làng vì phần lớn chúng em đều không có máy khâu ở nhà mà phải khâu thủ công.”

Như tâm sự: “Lúc trông thấy một bà cụ đeo khẩu trang mà chúng em làm đi ngang qua, em cảm thấy tự hào lắm.” Nhưng em cũng thú nhận: “Em không thích khâu vá lắm. Em thích nhận đơn đặt hàng với vận chuyển khẩu trang hơn.”

Trước nhu cầu khẩu trang tăng vọt, nguyên vật liệu nhanh chóng can kiệt. Song với sự nhanh trí của mình, các em lập tức liên hệ với một nhà máy dệt tại địa phương và giải quyết vấn đề. Chủ nhà máy đã quyên tặng cho nhóm hàng mét vải.

Thành công của nhóm bạn trẻ truyền cảm hứng cho các giáo viên của 10 trường trên địa bàn tỉnh. Đây là những giáo viên đã được tập huấn để điều phối, hỗ trợ hoạt động của các câu lạc bộ sáng tạo xã hội. Họ chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội ý tưởng về việc tạo ra những “công xưởng” tương tự để góp phần phòng, chống COVID-19. Một số câu lạc bộ học theo ý tưởng may khẩu trang của Như; một số khác làm áp phích bằng ngôn ngữ dân tộc thiểu số để tuyên truyền về tầm quan trọng của thói quen rửa tay hoặc tổ chức đi chợ hộ người cao tuổi trong làng. 

Đến nay, tổng cộng 227 học sinh trong độ tuổi 10-18 trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã góp phần đảm bảo an toàn và sức khỏe cho hàng trăm thành viên cộng đồng bằng các hoạt động phòng, chống COVID-19 do chính các em thực hiện nhờ tham gia các buổi tập huấn do Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội tổ chức.

Adolescent boys making masks for the elderly in their village
UNICEF Viet Nam\Lau Lok Ying (Candice)
Adolescent boys making masks for the elderly in their village

Chương trình hoạt động của UNICEF

Câu lạc bộ Sáng tạo xã hội là hoạt động nằm trong khuôn khổ Dự án Vươn lên (UPSHIFT) nhằm xây dựng năng lực cho các cán bộ ngành giáo dục ở cấp trung ương và cấp tỉnh. Kể từ năm 2019, thông qua quan hệ đối tác với UNICEF, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các Sở Giáo dục và Đào tạo tại TP. Hồ Chí Minh và hai tỉnh vùng sâu, vùng xa hiện đang thí điểm mô hình này. Tính đến nay, 3.141 trẻ em và thanh thiếu niên (52% trong số đó là trẻ em gái) đã được hưởng lợi từ chương trình thí điểm về phát triển kỹ năng học tập, tự trao quyền, công dân tích cực và công việc trong tương lai do UNICEF hỗ trợ.