Здравје и исхрана

УНИЦЕФ работи на зголемување на пристапот до квалитетна, интегрирана и сеопфатна здравствена заштита за сите деца

Мајка што држи дете разговара со доктор пред детето да добие вакцина.
UNICEF/2014/Georgiev

Предизвик

Иако значителен напредок е остварен во развојот на здравствениот систем откако земјата прогласи независност, пречките во системите и услугите доведоа до пропусти за некои деца. Остануваат уште многу предизвици пред сите деца да добијат рамноправна шанса за опстанок и напредување.

Овие предизвици се видливи во порастот на стапката на смртност кај доенчињата - една од највисоките во регионот. Исто така, се посочуваат предизвици во  намалениот опфат со имунизација,  поради кој децата стануваат подложни на болести што лесно се спречуваат. Растат и други нови влијанија врз здравјето како на пример големото загадување на воздухот што има непосреден и потенцијално долгорочен ефект врз здравјето на децата во земјата.

Здравствените услуги често не се достапни за децата на кои најмногу им требаат

Некои деца сѐ уште се соочуваат со бариери во пристапот до здравствени услуги, особено ромските деца или децата со попреченост, главно поради административни пречки како немање документи за лична идентификација или здравствено осигурување. Ова, во комбинација со ниската родителска свест за тоа како да се пристапи до здравствените услуги, доведува до тоа децата да не ја добијат здравствената заштита што им треба. 

Иако постојат политики и законодавство, има одредени недостатоци кои, исто така, придонесуваат кон помал пристап и квалитет на здравствените услуги, како и кон нивна недоволна имплементација.

Податоците може да помогнат. Немањето детални и конкретни податоци доведува до креирање политики за општата популација, притоа не осврнувајќи се кон децата на кои здравствените услуги им требаат најмногу.

Немањето квалитетни здравствени услуги на почетокот од животот создава поголема штета и трошоци за нејзино решавање подоцна во животот

Ненавременото откривање на здравствените состојби и неефективното интервенирање има штетни последици по развојот на децата, почнувајќи од тоа како им се формираат телото и мозокот, па сѐ до пошироката перспектива и резултати во животот. Немањето пристап до квалитетна исхрана и квалитетни здравствени услуги пред и за време на бременоста, во комбинација со немање пристап до квалитетно рано учење, придонесува децата да имаат послаб успех на училиште во споредба со своите врсници од соседните земји.

Сите овие предизвици, во комбинација со недостатоците во превентивните и консултативно-информативните мерки, придонесуваат кон недоволно користење на здравствениот систем и кон растечка недоверба во давателите на здравствени услуги и здравствените служби во целост, како и кон систем кој несоодветно одговара на потребите на родителите и децата. На родителите им требаат сигурни извори со чија помош и насоки ќе минат низ периодот на раното детство, за да ги разберат предизвиците поврзани со сите развојни пресвртници на нивното дете, при што ќе добијат совети за тоа како да се справат со нив.

Решение

УНИЦЕФ се залага да ѝ помогне на земјата да создаде здравствен систем во чиј центар се децата, за сите деца да имаат рамноправна шанса за опстанок и напредување. За да се постигне ова, ние работиме на развивање на капацитетите на здравствените работници за подобро рано откривање и интервенција кај децата со пречки во развојот, како и за правилно однесување кон здравјето и исхраната. Посебен фокус е даден на службите за домашна посета, т.е. патронажните сестри, кои може да одиграат клучна улога кај првичното приврзување меѓу родителите и децата; препознавањето на ризиците од напуштање; и откривањето на било каква форма на насилство, злоупотреба и запоставување.

Ние работиме на утврдување на основните причини за високата стапка на смртност кај доенчињата преку воведување редовна ревизија на перинаталната смртност. Ова значи дека секој смртен случај кај доенчињата ќе се анализира одделно. Податоците од овие анализи ќе се користат за креирање политики во насока на зајакнување на системот и значително намалување на ризиците од смртност на новороденчињата кои може да се спречат. 

Спроведовме анализа на климатскиот пејзаж за да ги утврдиме еколошките ризици со кои се соочуваат децата во земјата и нивното влијание врз детското здравје, а работиме и со надлежните владини институции на намалување на ризиците преку поддршка за изработка на политики базирани на факти и во согласност со најновите научни истражувања и достигнувања.

Ја унапредуваме меѓусекторската соработка меѓу здравствените, социјалните и образовните служби заради зголемување на пристапот и квалитетот на здравствените услуги за семејствата и децата од ранливите групи, како што се Ромите, децата со попреченост или децата кои се исклучени едноставно затоа што се различни. Ваквиот холистички пристап е пресуден за долгорочните перспективи на децата, како и за обезбедување пристап и поддршка кои се потребни за нивниот соодветен физички и ментален развој.

Заедно со стручните организации и здруженија, работиме на поголеми родителски знаења и вештини за правилни здравствени практики во раниот детски развој и на спречување сурово дисциплинирање на децата, при што и двете се суштински за правилен развој на мозокот.  

Во УНИЦЕФ работиме на квалитетни здравствени услуги, со цел сите деца да имаат шанса да опстанат, да напредуваат и да го исполнат својот целосен потенцијал.

Дете со мустаќи направени од тесто за време на часови за исхрана во градинка
UNICEF/2014/Georgiev

Квалитетна исхрана за секое дете

Користење на енергијата од исхраната  за ослободување на целосниот потенцијал на децата.