08 Փետրվար 2022

Առցանց տիրույթում հոգեկան առողջությունը բարելավելու 5 եղանակ

Առցանց միջավայրը կարող է ընձեռել բազմաթիվ հիանալի հնարավորություններ՝ հաղորդակցվելու, սովորելու և կիսվելու այն ամենով, ինչ կարևոր է քեզ համար, բայց այն նաև մարտահրավերներ է բերում: Եթե հաղորդակցման սոցիալական միջոցները կամ համացանցը երբեմն ճնշվածության, նախանձի, միայնության կամ ցածր ինքնագնահատականի ու տագնապի զգացողություններ են առաջացնում, ապա…, 1. Խուսափի՛ր բացասական լուրերից, Ուշադրությո՛ւն դարձրու, թե հաղորդակցման սոցիալական միջոցները և առցանց նյութերն ինչպես են ազդում քո հույզերի, մտքերի կամ գործողությունների վրա: Ի՞նչ զգացողություններ են դրանք առաջացնում քո մեջ: Լուրեր կարդալը ավելի շատ տեղեկացված լինելո՞ւ, թե՞ ճնշվածության զգացողություն է պատճառում: Ընկերներիդ մասնակցությամբ երեկույթի ժամանակ արված լուսանկարներ…, 2. Եղի՛ր շրջահայաց, Գոյություն ունեն ահռելի ծավալի առցանց գործիքներ ու նյութեր, որոնք կարող են օգնել հոգեկան առողջությանն ու բարեկեցությանն առնչվող հարցերում: Խորհրդածելու մղող հավելվածներից, որոնք կօգնեն քեզ հանգստանալու և կենտրոնանալու, մինչև հարթակներ, որոնք կնպաստեն սեփական ինքնության ու ես-ի ձևավորմանը, միացե՛ք և աջակցե՛ք միմյանց: Գոյություն ունեն բազմաթիվ…, 3. Առցանց տիրույթում պաշտպանի՛ր ինքդ քեզ և ուրիշներին, Ստուգի՛ր սոցիալական մեդիայում քո անձնական տվյալների պաշտպանության կարգավորումները: Փակի՛ր ցանցային տեսախցիկներդ, երբ դրանցից չես օգտվում: Առցանց հավելվածների և ծառայությունների բաժանորդագրվելիս եղի՛ր ուշադիր, հատկապես, երբ տրամադրում ես լրիվ անունդ, հասցեդ կամ լուսանկարդ: Եթե մտահոգվել ես առցանց տիրույթում տեսած կամ պատահած ինչ-որ երևույթի…, 4. Եղի՛ր բարեհոգի, Սոցիալական մեդիան կիրառի՛ր օգուտ բերելու համար՝ ընկերներին, ընտանիքին ու դասընկերներին ուղարկելով դրական և աջակցող նյութեր ու հաղորդագրություններ: Օրինակ՝ կարող ես կապ հաստատել ինչ-որ մեկի հետ և ասել, որ մտածում ես նրա մասին, կամ դրական մեկնաբանություն ավելացնել նրա հրապարակած գրառմանը: Եթե զգում ես, որ արձագանքդ, հաղորդագրությունդ կամ տեղադրելիք…, 5. Մնա՛ և շփվի՛ր իրական կյանքում, Առցանց և ցանցից դուրս աշխարհների միջև սահմանագծերը գնալով կարող են ավելի անորոշ դառնալ, ինչը դժվարացնում է ապրել ներկայով և բավարարել մարդկային շփման մեր բնածին կարիքը: Երբևէ պատահե՞լ է, որ ընդհատես զբաղմունքդ, որպեսզի այդ մասին տեղեկացնես սոցիալական ցանցերում, կամ ընկերոջդ զանգահարելու կամ նրա հետ հանդիպելու փոխարեն փորփրես նրա տեղադրած…
26 Հուլիս 2021

«Կանաչ» ծնողավարության կանոններ

Կլիման չափազանց կարևոր է Երկրի վրա ապրող մարդկանց կյանքի և բարեկեցության համար: Կլիմայի փոփոխությունից ու դրա հետևանքներից խուսափելու համար մարդկանց անհրաժեշտ է վերանայել իրենց առօրյա գործողությունները։ Առավել կարևոր է դաստիարակել շրջակա միջավայրի հանդեպ հոգատար նոր սերունդ։ Այսօր երեխաներին փոխանցած համոզմունքներն ու արժեքները վաղը ձևավորելու են…, 0-3 տարեկան երեխանների համար,   1․ Կիրառե՛ք բազմակի օգտագործման տակդիրներ Նորածիններին խնամելիս օգտագործվում է մոտ 5-6 տակդիր։ Դրանք բոլորը հայտնվում են աղբարկղում և չեն քայքայվում հարյուրավոր տարիներ։ Իսկ բազմակի օգտագործման տակդիրների կիրառումը կխնայի ոչ միայն բնությունը, այլև՝ ձեր միջոցները։ Բնության հանդեպ հոգատարություն կարող եք սերմանել երեխայի կյանքի առաջին իսկ օրերից…, 4-6 տարեկանների համար,   1․ Անջատե՛ք ավելորդ լույսերը Դեռ շատ վաղ տարիքից սովորեցրեք երեխաներին խնայել էլեկտրաէներգիան։ Սենյակից դուրս գալիս առաջին հերթին ինքներդ անջատեք լույսը։ Արդեն քայլող փոքրիկները հաճախ սիրում են խաղալ լույսի անջատիչների հետ։ Այդ խաղը փորձեք ի նպաստ օգտագործել։ Օրինակ, սովորեցրեք նրան տան անդամների հետևից անջատել չօգտագործվող լույսերը։ 2․ Կենդանի…, 7-12 տարեկանների համար,   1․ Ստեղծե՛ք ձեր սեփական այգին Ընտանեկան փոքրիկ այգի ունենալն իրոք հրաշալի է։ Այդտեղ ոչ միայն կզվարճանաք, այլև երեխային կսովորեցնեք աճեցնել սեփական սնունդը։ Նա կարժևորի իր իսկ ձեռքով ստեղծած սնունդը, կգնահատի բնությունը, կսնվի առողջ, իսկ դուք գումար կխնայեք ու չեք աղտոտի բնությունը խանութից գնված տարբեր փաթեթավորումներով ու պլաստիկով։  2․ Շատ…, 13-16 տարեկանների համար  , 1․ Քայլե՛ք կամ հեծանի՛վ քշեք Մեքենայով տեղաշարժվելը հարմարավետ ու արագ է մարդկանց համար, բայց վնասակար՝ շրջակա միջավայրի համար: Երկրի աղտոտման գործում տարբեր վառելիքներով աշխատող ավտոմոբիլային տրանսպորտի դերը չափազանց մեծ է։ Եթե դպրոցը հեռու չէ, երեխային ուղեկցեք ոտքով։ Իսկ եթե արդեն ինքնուրույն է դպրոց գնում, կարող եք առաջարկել գնալ հեծանվով։…
08 Հունիս 2021

Զարգացման հետընթաց. ինչ է դա, և ինչպես կարող եք աջակցել ձեր փոքրիկին

Եթե նկատել եք, որ ձեր երեխայի զարգացումը հսկայական ցատկ է արել առաջ (օրինակ` նա վերջապես սովորել է օգտվել զուգարանից) պարզապես նրա համար, որ հետո հետքայլ անի (հրաժարվի զուգարանից օգտվելուց), ապա դուք միայնակ չեք: Հետընթացը տարածված է երեխաների, հատկապես փոքրերի հասունացման շրջանում: Մենք խոսեցինք Յեյլի բժշկագիտական դպրոցի Մանկական…, Ի՞նչ է հետընթացը, և ո՞րն է դրա առաջացման պատճառը:, «Ինձ դուր է գալիս զուգակցել հետընթացը առաջընթացի գաղափարի հետ»,- ասում է Քլոուզը: «Երեխաների զգալի մասը շատ մեծ ձգտում ունի առաջ ընթանալու իրենց զարգացման մեջ: Երեխաներն աշխարհը ուսումնասիրելու, ղեկավարելու և տիրապետելու բնական էներգիա ունեն»: Այնուամենայնիվ, նոր բաներ անելու ունակ լինելու հուզմունքին զուգահեռ առաջանում է սթրես: Օրինակ՝ քայլել…, Ի՞նչ դրսևորումներ ունեն հետընթացային վարքագծերը:, Հետընթացը կարող է տարբեր կերպ արտահայտվել, բայց ընդհանուր առմամբ երեխան կդրսևորի ավելի վաղ տարիքի վարք կամ ձեզնից կախվածություն: Ավելի հաճախ կնկատեք զայրույթի պոռթկումներ, քնելու, ուտելու կամ խոսելու դժվարություններ: Եթե երեխան ձեռք էր բերել ինքնուրույն հագնվելու հմտություններ, ապա կարող եք նկատել դժվարություններ հագնվելիս կամ հանվելիս: «Հանկարծ…, Ե՞րբ է հետընթացը տեղի ունենում:, Որպես կանոն, հետընթաց նկատվում է մանուկների և նախադպրոցականների շրջանում, բայց դա կարող է պատահել ցանկացած տարիքում, նույնիսկ նորածինների և ավելի մեծ երեխաների վարքագծում: Նորածնի վարքագծում հետընթացը անպայման չէ, որ լինի ակնհայտ: Երեխան կարող է մի փոքր նվնվալ և սովորականից ավելի հաճախ լաց լինել:  , Հետընթացը տարածվա՞ծ է:, Վստա՛հ եղեք` հետընթացը տարածված է: Իրականում այն սպասելի վարքագիծ է և շատ օգտակար՝ հետագա զարգացման համար: Պատկերացրե՛ք, որ դա ձեր երեխայի՝ ավելի մեծ պատասխանատվություն ստանձնելուն պատրաստվելու միջոց է: «Ես տեսնում եմ որոշ երեխաների, որոնք կարող են հետընթաց ունենալ առաջընթաց ունենալուց անմիջապես առաջ կամ դրանից անմիջապես հետո,- ասում է Քլոուզը:-…, Ինչպե՞ս կարող են ծնողներն օգնել իրենց երեխային հետընթացի շրջանում:, Հանգստացրե՛ք ձեր երեխային, որպեսզի նա իրեն ապահով զգա, և իմանա, որ դուք լիովին աջակցում եք նրան: Փորձե՛ք ցույց տալ, որ նկատում եք նրա հետընթացային վարքը՝ առանց նրա մեջ ամոթի զգացում առաջացնելու: Քլոուզը առաջարկում է փորձել հետևյալը. «Դու սովորում ես ավելի բարդ բաներ անել: Դա այնքան ծանր աշխատանք է: Երբեմն քեզ թվում է, թե իմ օգնության կարիքն ունես…, Ե՞րբ պետք է ծնողներն անհանգստանան:, Հետընթացային որոշ վարքագծեր կարող են տևել շաբաթներ, բայց դա տարբեր երեխաների մոտ տարբեր կերպ կարող է դրսևորվել: Սովորաբար, եթե դուք կարող եք մատնանշել, թե ինչ է տեղի ունենում, և երեխաներին աջակցություն ցուցաբերել, նրանք ի վիճակի կլինեն դա հաղթահարելու: Եթե թվում է, որ այն ավելի երկար է տևում, քան ձեր կարծիքով պետք է տևեր, օրինակ` շուրջ երկու-երեք…
08 Հունիս 2021

Ինչպես խոսել ձեր երեխաների հետ Քովիդ-19-ի դեմ պատվաստանյութերի մասին

Քովիդ-19-ի դեմ պատվաստանյութերի մասին նորությունները ողողում են մեր առօրյա կյանքը, և բնական է, որ հետաքրքրասեր երեխաների մոտ բազմաթիվ հարցեր կառաջանան: Ահա մի քանի խորհուրդ, որոնք կօգնեն պարզ և համոզիչ բացատրելու ցանկացած բարդ թեմա:  , 1. Համոզվե՛ք, որ տիրապետում եք ամենաթարմ տեղեկություններին:, Նախքան ձեր երեխաների հետ Քովիդ-19-ի դեմ պատվաստանյութերի մասին խոսելը կարևոր է, որ ինքներդ դրանք ճիշտ հասկանաք: Բժիշկ Մայք Վարշավսկիի հետ մեր զրույցը դրա հիանալի սկիզբը կարող է լինել: >> Ինչ է ձեզ հարկավոր իմանալ Քովիդ-19-ի դեմ պատվաստանյութերի մասին  , 2. Հարցրե՛ք և լսե՛ք, Առաջարկե՛ք ձեր երեխային պատմել ձեզ այն ամենը, ինչ լսել է Քովիդ-19-ի դեմ պաստվաստանյութերի մասին, և լսե՛ք նրա արձագանքը: Կարևոր են ձեր լիովին հետաքրքրվածությունն ու նրա վախերին լրջորեն վերաբերվելը: Եղե՛ք համբերատար, համաճարակն ու ապատեղեկատվությունը բոլորի մեջ լուրջ անհանգստություն և անորոշություն են առաջացրել: Ասե՛ք նրանց, որ իրենց…, 3. Անկե՛ղծ եղեք նրանց հետ, Երեխաներն իրավունք ունեն իմանալու, թե ինչ է կատարվում, բայց դա պետք է նրանց ներկայացվի իրենց տարիքին համապատասխան: Նկատի՛ ունեցեք, որ հուզական ազդակները փոխանցվում են երեխաներին մեծահասակներից, հետևաբար, եթե դուք անհանգստացած եք փոքրիկի համար, որ նա կարող է տհաճ վիճակում հայտնվել, փորձե՛ք ցույց չտալ ձեր վախերը նրան: Խաղը կարող է լավ միջոց դառնալ…, 4. Պատասխանե՛ք նրանց հարցերին, Ահա մի քանի օրինակ, թե ինչպես կարող եք պատասխանել երեխաների՝ Քովիդ-19-ի դեմ պատվաստանյութերի վերաբերյալ հարցերին նրանց համար ընկալելի ձևով:   Ի՞նչ է պատվաստանյութը: Պատվաստանյութը նման է վահանի, որը պաշտպանում է քեզ հիվանդությունից: Ինչպե՞ս են պատվաստանյութերը գործում: Պատվաստանյութերը սովորեցնում են քո մարմնին պայքարել հիվանդությունների դեմ:…
03 Հունիս 2021

Ինչպես հաղթահարել կորստի վիշտը և ինչպես է դա ազդում մեր մտքի և մարմնի վրա

Վիշտը կարող է առաջանալ ոչ միայն սիրելի մարդկանց կորստից: Այդպիսի կորուստներ կարող են դառնալ հայրենի քաղաքից հեռանալը, աշխատանքը կորցնելը, կամ այլ աշխատանքի անցնելը, հարաբերությունների խզումը, ամուսնալուծությունը, բարեկամի կորուստը, ծնողների ամուսնալուծությունը, ընտանի կենդանու մահը, վիժումը կամ աբորտը, առողջական վիճակի լուրջ փոփոխությունը: Թե…, Միֆ. Պարզապես անտեսեք կամ թաղեք ցավը, և այն ժամանակի ընթացքում կվերանա:, Փաստ. Կորստի ցավի միջով անցնելու ամենաարագ ձևը՝ դա ընդունելն ու զգալն է:, Միֆ. Միայն ժամանակը կբուժի բոլոր վերքերը, այդ թվում և վիշտը:, Փաստ. Ժամանակը միշտ չէ, որ մեզ տանում է առողջ կերպով սգալու գործընթացով: Կարևորն այն է, թե ինչ ենք մենք անում այս ընթացքում:, Միֆ. Ուժեղ լինելը (հատկապես ուրիշների համար) վիշտը հաղթահարելու լավագույն միջոցն է:, Փաստ. Թույլ տալով մեզ խոցելի լինել և պաշտպանելով հուզականությունը, հնարավորություն ենք ստանում անցնել սգալու միջով։, Միֆ. Միայնակ սգալը լավագույն տարբերակն է։, Փաստ. Ուրիշների աջակցությունը կարող է մեծապես նպաստել սգալու ընթացքին: Միֆ. Եթե դուք ինչ-որ բան կամ ինչ-որ մարդ եք կորցնում, պարզապես փոխարինեք կորուստը և ամեն ինչ լավ կլինի: Փաստ. Շատ կորուստներ անփոխարինելի են, հատկապես երբ խոսքը վերաբերում է հարաբերություններին կամ մարդկանց:, Միֆ. Կորուստը հաղթահարելու լավագույն միջոցը պարզապես զբաղված լինելն է:, Փաստ. Առավել օգտակար է սգալու համար ժամանակ տրամադրելը, նույնիսկ եթե դա նշանակում է պլանավորված ժամանակ հատկացնել դրան օրական կամ շաբաթական կտրվածքով:, Միֆ. Սգալը, սովորաբար, տևում է մոտ մեկ տարի, Փաստ. Սգալու գործընթացի վրա շատ գործոններ են ազդում, իսկ սգալու ժամկետները կարող են զգալիորեն տատանվել:, Միֆ. Եթե չես արտասվում, ուրեմն մահացածը կամ տարածդ կորսուտը քեզ համար կարևոր չեն:, Փաստ. Կորստին արձագանքելու ձևերը շատ են. լացը դրանցից միայն մեկն է:, Միֆ. Վիշտն առաջանում է կանխատեսելի փուլերով, որոնք ի հայտ են գալիս նույն հերթականությամբ:, Փաստ. Վշտի նոր մոդելները կասկածի տակ են դնում փուլային մոդելը, և վիշտը համարում են օվկիանոսի ալիքների նման վրա հասնող՝ բազմաթիվ զգացմունքների և արձագանքների համախումբ:, Միֆ. Սգալու նպատակը մահի «վրայով անցնելն» է կամ մահացածին «բաց թողնելը»:, Փաստ. Առողջ վիշտը ավելի շատ այն մասին է, թե ինչպես պահպանել մահացած մարդու հետ կապը և սովորել, թե ինչպես ինտեգրել կորուստը առօրյա կյանք, որպեսզի կարողանաս առաջ շարժվել:, Միֆ. Արցունքները թուլության նշան են:, Փաստ. Արցունքները կորստի առողջ արտահայտություն են և մարմնի լարվածությունն ու հույզերն ազատելու գործառույթի մաս են կազմում: Եվ վերջում, դիմեք մասնագետի, եթե վշտի ախտանիշներն այնքան խիստ են, որ. Դուք դժվարանում եք աշխատել տանը, աշխատավայրում կամ դպրոցում Դա ազդում է ձեր հարաբերությունների վրա Մի քանի շաբաթվա կամ ամիսների ընթացքում ախտանիշների…