Cuộc điều tra toàn quốc đầu tiên về gia đình cho thấy
Hà Nội, ngày 26 tháng 6 năm 2008 - Theo kết quả của cuộc điều tra toàn quốc đầu tiên về gia đình được công bố ngày hôm nay tại Hà Nội, tốc độ phát triển kinh tế - xã hội cao hiện nay có ảnh hưởng đáng kể tới vai trò và trách nhiệm của gia đình ở Việt Nam. Cuộc điều tra mang tính đại diện này đã tiến hành phỏng vấn với 9.300 hộ gia đình, gồm các đối tượng người lớn, trẻ vị thành niên và các bậc cao tuổi ở tất cả 64 tỉnh/thành, và căn cứ vào kết quả của các cuộc phỏng vấn đó, cuộc điều tra chỉ ra rằng chủ hộ của các gia đình hiện đại ở Việt Nam giờ đây là người vợ, người chồng hay cả hai. Điều đó cho thấy mức độ bình đẳng giới trong mỗi gia đình ngày càng tăng. Tuy nhiên, số trường hợp ly hôn cũng đang gia tăng, chủ yếu do áp lực về kinh tế, khác nhau về lối sống và sự không chung thủy của vợ, chồng. Ngoài ra, tình trạng bạo lực gia đình xảy ra với khoảng 20% cặp vợ chồng. Tại lễ công bố kết quả điều tra, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Huỳnh Vĩnh Ái nhận định: “Cuộc điều tra cung cấp một bức tranh toàn diện về những thay đổi trong các mối quan hệ gia đình cũng như vai trò và trách nhiệm của mỗi thành viên”. Theo Ông: “Cuộc điều tra góp phần làm sáng tỏ những thay đổi các giá trị và chuẩn mực của gia đình dưới tác động của công nghiệp hóa và hiện đại hóa”. Cuộc điều tra cung cấp kịp thời những minh chứng thực tế để Chính phủ đưa ra các chính sách phù hợp, đặc biệt những chính sách liên quan tới hai bộ luật quan trọng mới ban hành là Luật Bình đẳng giới và Luật Phòng chống bạo hành gia đình. Các số liệu và kết quả phân tích còn tạo ra cơ sở dữ liệu ban đầu cho việc theo dõi những thay đổi đang diễn ra trong cuộc sống của các gia đình ở Việt Nam. Cuộc điều tra do Vụ Gia đình của Ủy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em trước đây, nay trực thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, phối hợp với Tổng cục Thống kê, Viện Nghiên cứu gia đình của Ốt-xtrây-lia và Viện Nghiên cứu gia đình và giới tiến hành năm 2006 với sự hỗ trợ của UNICEF. Trong một video clip đặc biệt được chiếu tại lễ công bố, Trưởng Đại diện UNICEF tại Việt Nam Jesper Morch nêu bật tầm quan trọng của cuộc điều tra. Ông nói: “Đây là lần đầu tiên chúng ta tiến hành một nghiên cứu như thế này tại Việt Nam, và trên hết, tôi xin chân thành chúc mừng Chính phủ Việt Nam một lần nữa đã thể hiện vai trò lãnh đạo và tầm nhìn xa trông rộng thông qua việc đề ra nghiên cứu này”. Theo kết quả điều tra, các ông bố, bà mẹ cảm thấy chưa dành đủ thời gian cho con cái trong cuộc sống hàng ngày. Một phần năm các ông bố và 7% các bà mẹ hoàn toàn không dành một chút thời gian nào cho việc chăm sóc con cái do phải lo kiếm sống. Việc bố, mẹ không quan tâm chăm sóc, dạy dỗ và bảo vệ con cái đến nơi đến chốn gây ảnh hưởng xấu tới sự phát triển về thể chất (nhất là đối với các bé thơ), trí tuệ và tình cảm của con trẻ. Ông Jesper Morch cho rằng: “Vấn đề không phải là không muốn hay thờ ơ với việc chăm sóc, dạy dỗ con cái. Các ông bố, bà mẹ phải làm việc để nuôi sống gia đình, và vì vậy không có thời gian dành cho con cái”. Ông cũng khuyến nghị hệ thống giáo dục và cộng đồng cần góp phần đưa ra các giải pháp cho vấn đề này. Hơn 80% trẻ vị thành niên tuổi từ 15 đến 17 cho biết bố, mẹ cho phép các em tự quyết định về mọi vấn đề liên quan tới cuộc sống của mình. Trong khi đó, hơn một nửa thành viên cao tuổi trong gia đình cho biết họ phải đối mặt với nhiều khó khăn như sức khỏe yếu kém, không đủ tiền để đáp ứng các nhu cầu hàng ngày và nhu cầu khám chữa bệnh. Hầu hết các bậc cao niên hỗ trợ cho những đứa con đã trưởng thành của mình bằng việc cung cấp tiền bạc, lời khuyên hay phụ giúp việc trông trẻ và nội trợ. Cuộc điều tra cho thấy hành vi bạo lực gia đình vẫn tồn tại ở 1/5 các cặp vợ chồng. Nạn nhân chủ yếu là người phụ nữ và con cái trong gia đình. Tuy nhiên, vấn đề này vẫn được coi là vấn đề nội bộ của các gia đình và chưa có sự can thiệp thích đáng của cảnh sát hay các đoàn thể xã hội vì các cặp vợ chồng sợ bị “mất mặt” hay không muốn “vạch áo cho người xem lưng”. Chính phủ vừa mới thông qua Luật Phòng chống bạo hành gia đình, và việc thực thi bộ luật này sẽ có ý nghĩa quan trọng để giải quyết vấn đề nghiêm trọng đó ở nhiều gia đình trên khắp đất nước Việt Nam. Phó Đại diện UNICEF tại Việt Nam Maniza Zaman nói: “Một trong các giải pháp chính là làm thay đổi thái độ, quan niệm của xã hội đối với hành vi bạo lực gia đình để hành vi đó không còn được coi là bình thường hay có thể chấp nhận trong cuộc sống gia đình như vẫn thường diễn ra từ trước đến nay”. Một điều có ý nghĩa rút ra từ cuộc điều tra là chính sách về gia đình cần ghi nhận và đáp ứng nhu cầu của những hình thái gia đình mới hiện đang xuất hiện ngày càng nhiều, ví dụ như phụ nữ ly dị sau khi đã có con hay gia đình chỉ có bố hoặc mẹ. Phó Đại diện UNICEF tại Việt Nam Maniza Zaman cũng cho rằng: “Các nhà hoạch định chính sách cần tăng cường hỗ trợ cho các bậc cha, mẹ ở Việt Nam ngày nay khi họ phải đáp ứng các nhu cầu của gia đình, đòi hỏi của công việc và tăng trưởng kinh tế”. Các dữ liệu đáng tin cậy rút ra từ cuộc điều tra đã được phân tổ theo vùng/miền, dân tộc, lứa tuổi và các biến số khác. Thứ trưởng Huỳnh Vĩnh Ái kết luận: “Những dữ liệu này sẽ được sử dụng làm cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc đề xuất chính sách xây dựng các gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc, làm nền tảng cho việc theo dõi, đánh giá sự phát triển của gia đình cũng như tạo tiền đề để cho những nghiên cứu tiếp theo về gia đình ở Việt Nam”. Xin xem thêm thông tin trong: Nếu Quý vị muốn biết thêm thông tin, xin vui lòng liên hệ với:
|