Evet Deyin, Kış 2007: Bu Sayıda İçinde

Yoksulluk içinde Büyümek

Düşük gelirli ailelerin çocuklarının maddi imkansızlıklarla karşı karşıya olmalarını anlamak kolay olsa da onların aynı zamanda daha sağlıksız büyüme, okulda başarısızlık, okuldan alınma veya terk gibi olumsuzluklarla karşı karşıya olmalarını anlamak güçtür. Bu çocuklar, ergenlik dönemine geldiklerinde daha erken yaşlarda evlenebilirler; ayrıca, yoksulluğun çok uzun sürdüğü durumlarda, bu çocukların yetişkinlik dönemlerinde de düşük gelirli olmaları veya işsiz kalma olasılığı daha yüksektir.

Kamuoyu açısından, bir başka noktanın anlaşılması ise daha da güçtür: Bu da çocukların, sürekli yoksulluk içinde yaşadıkları aşırı stres, duygusal boşluk ve psikolojik bozuklukların ulaştığı boyutlardır.

Çocuk yoksulluğunun yol açtığı sonuçlar konusunda kamuoyu duyarlılığının arttırılması, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından Ankara’da Haziran 2006 yılında gerçekleştirilen Çocuk Yoksulluğu’nun Önlenmesi Konferansı’nın başlıca hedeflerinden biriydi.

Türkiye’de Çocuk Yoksulluğu hakkında daha fazla bilgi edinebilirsiniz..

Sokaklarda Büyümek

Sokaklarda yaşamayı seçen çocuk sayısının giderek artması Türkiye’deki çocuk yoksulluğunun başlıca göstergelerinden biridir. Son otuz yıl içinde kırsal kesimden kentlere yaşanan yoğun göç, bugün ülke nüfusunun üçte ikisinin, yaklaşık 48 milyon kişi, kentlerde yaşıyor olması anlamına gelmektedir. Bunun sonucunda, yerel yönetimler, gelir düzeyi düşük yerleşimlerde temel hizmetlerin, özellikle sağlık ve eğitim alanlarında, sağlanabilmesi için yeterli kaynak bulmakta sıkıntı çekmektedir. Aşırı gelir eşitsizlikleri, yetersiz konut, ileri derecede yoksulluk ve kayıtlı istihdam oranının düşüklüğü, düşük gelir düzeyindeki ailelerin koşullarını daha da ağırlaştırmış ve bunun sonucunda birçok aile geçinmek için çocuklarını çalıştırmak zorunda kalmıştır.

Çocuklar, üzerlerine düşen bu ağır sorumluluğu birçok durumda sokaklarda kayıt dışı işler yaparak yerine getirmeye çalışmaktadır ve bu durumdaki çocukların sayısı 1990 yılından bu yana belirgin biçimde artmıştır. Halen sokaklarda yaşayan ve/veya çalışan çocuklarla ilgili sağlıklı istatistikler bulunmamaktadır; bununla birlikte, bu durumdaki çocuk sayısının 80 bin kadar olduğu tahmin edilmektedir.

Sokaklardaki çocukların içinde bulundukları duruma ilişkin duyarlılık sonucunda 2004 yılında Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu (SHÇEK) eşgüdümünde bakanlıklar arası bir komite oluşturulmuştur. Bunun ardından, UNICEF ve AB’nin de desteğiyle bir Yeni Hizmet Sunum Modeli geliştirilmiştir. SHÇEK bu modeli sorunun en ağır biçimde hissedildiği on pilot kentte uygulamayı planlamaktadır.

Türkiye’de Sokakta Yaşayan ve/ya da Çalışan Çocuklar hakkında daha fazla bilgi edinebilirsiniz.

Haklara Sahip Olarak Büyümek

1999 yılındaki Ulusal Çocuk Kongresi’nin ardından SHÇEK Türkiye’nin 81 ilinin her birinde bir Çocuk Hakları Komisyonu oluşturmuştur. Bir sonraki yıl boyunca ise çocuklar Çocuk Haklarına dair Sözleşme’nin (ÇHS) tanıtımı için ülke ölçeğinde yürütülen bir kampanya çerçevesinde harekete geçirilmiştir.

Türkiye’deki ilk Çocuk Forumu, bu kampanyanın sonuçlandırılmasına yönelik olarak UNICEF’in de desteğiyle 2000 yılı Kasım ayında düzenlenmiştir. Komisyonlardan gelen delegeler ‘Katılım Hakkı’ teması çerçevesinde Ankara’da toplanarak, çocuk haklarının, başkalarının haklarına da saygı gösterilerek en iyi nasıl savunulabileceğini tartışmışlardır.

Çocuk forumu, o tarihten bu yana çocuk hakları ile ilgili duyarlılık geliştirmek isteyen herkes için takvimde yeri belli yıllık bir etkinlik haline gelmiştir. Bu yıl Yedinci Çocuk Forumu, Uluslararası Çocuk Hakları Günü olarak ilan edilen 20 Kasım’da Ankara’da toplanarak, ÇHS konusunda bilinç ve duyarlılık geliştirilmesine yönelik yeni bir kampanya başlatmıştır.

Çocuklar tarafından planlanan bu yeni kampanya gene kendileri öncülüğünde seçilmiş 25 ilde yürütülecektir.

7. Çocuk Forumu hakkında daha fazla bilgi edinebilirsiniz.