ÇOCUKLAR İÇİN BİRLEŞİN-- UNICEF

Evet Deyin, Şubat 2002: Çocuk Güvenliği

Fotoğraf Rana Mullan © UNICEF Türkiye 2002

Çocuk Polisi, çocukların onları değil, onların çocukları anlamaları gerektiğini farketti. Fotoğraf Rana Mullan © UNICEF Türkiye 2002

Türkiye’de 2000 yılı içerisinde 16,431 çocuk kendilerine karşı işlenen bir suç nedeni ile hayatını kaybetti veya yaralandı Toplum suçlarının yaklaşık %20’si çocuklara karşı işlendi. Türkiye çocuk nüfusunun üçte biri daha kolay tacize uğrayabilecekleri çalışma ortamında yer almaktadır. Sokakta yaşayan çocuk sayısı ise kesin olarak bilinmemekle birlikte - bu rahatsız edici bir gerçek - büyük şehirlerde ve kırsal bölgelerde sayılarının düzenli olarak arttığı gözlenmektedir.

1997 yılında çocuklara karşı açılmış 133,600 davadan yalnızca %10’u çocuk mahkemeleri tarafından ele alındı. 2000 yılı verilerine göre genç suçluluğu %22 soygun ve hırsızlık %9 saldırı ve %14 kamu huzurunu bozmaya yönelik olarak dağılmakta. Marmara bölgesinde yaşanan 1999 depremleri, sosyal ve ekonomik sıkıntıyıda pekiştirdi. Yaşanan ekonomik kriz sonrası Türk Lirası’nın devaluasyona uğraması ile birlikte çocuk suçları ve onlara karşı işlenen suç oranında artış gözlendi.

Türkiye mevzuatının çoğunluğu Çocuk Haklarına Dair Sözleşme (ÇHS) prensip ve standartlarına tamamen uygun değildir. Ayrıca alternatif eğitim ve iyileştirme programları Özel Korunmaya Gereksinimi Olan Çocuklar (ÖKGÇ) konusunda yeterli değildir.

Buna cevap vermek üzere Adalet Bakanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü, Türk Barolar Birliği, Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu (SHÇEK) ve UNICEF, Avrupa Komisyonu’nun finansal desteği ile Çocuk Ceza Adalet Sistemini İyileştirme Türkiye Projesi’ni geliştirdiler. Projenin amacı kanunla ihtilafa düşen çocukların, çocuk mağdurların, istismara uğrayan çocukların haklarını gerçek anlamda korumaktır. Ayrıca çocukların toplumdaki itibarlarını geri kazandırmaktır.

Çocuk Polisi

Çocuk ve Kanunlar arasında, çocukların problem yaşadıkları ilk nokta Polistir. Çocukların karıştığı olaylarla çok sık yüzyüze gelmeye alışkın olmadıklarından genellikle bu durum polisler için dezavantajdır. Polisler çocuklarla karşılaştıklarında çocukların tepkileri üniforma görüntüsünün yarattığı korku ya da en azından kaygı olabiliyor. Kısacası polisin kendisi ile iletişimden etkin olarak kaçınan bir çocuğu koruması güçleşiyor.

UNICEF, Emniyet Genel Müdürlüğü’nün polislerin çocuklara yaklaşımını iyileştirmeye yönelik çabalarını desteklemektedir.

Örneğin; Çocuklara Koruma Hizmetleri yeniden düzenlenip ‘Çocuk Polisi’ adını aldı. Mevzuatın yeniden düzenlenmesi ile birlikte sosyal hizmet uzmanları, öğretmenler, psikologlar ve çocuk eğitimcileri de polis sisteminde görev alabiliyorlar. Bu önlemler polislere temas halinde oldukları çocukların durumunu değerlendirmede yardımcı oluyor. Yeni mevzuat göz altındaki çocuklara yaklaşım konusunda polislere eğitim alarak çocuk uzmanı olmaları için olanak sağlıyor.

Çocuk Polisi yönetmeliği çıktıktan sonra Emniyet Genel Müdürlüğü 400’den fazla polis memuruna risk oranı en yüksek olan İstanbul, Ankara, İzmir ve Gaziantep illerinde ÇHS prensipleri altında; ilgili ulusal mevzuat; çocuk ve ergen psikolojisi ve iletişim alanlarında eğitim verdi. UNICEF’in davetiyle gelen Interpol, çocuklara yönelik suçlar konusunda çalışan - cinsel suçlar dahil - polis memurları için bir sunum yaptı ve bir rehber kitap tercüme edilip dagıtıldı. Çocuk Polisi önce daha az korku verecek şekilde üniformasını değiştirdi ve çocuklara yaklaşım anlayışını geliştirdi. Çocuk suçlarında uzman personel çalıştırma ve ilk sorgulamada uzman kişiler bulundurma konusunda ilk adımlar atıldı.

Ondokuz ilde Çocuk Bakım Üniteleri kuruldu. Bu birimler bir süre için göz altına alınan çocuklara, ailelerine ya da SHÇEK’e teslim edilene kadar çocuklara koruma ve barınak sağlamaktadır.

Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE) işbirliğinde Türkiye nüfusunun %50’sini kapsayan yirmiyedi ilde yapılan çalışmalar kanunlarla ihtilafa düşen çocuklar hakkında standart veri oluşmasını sağladı.

Çocuk Ceza Adaleti Sisteminde Reform’u hakkında daha fazla bilgiyi Programlar bölümünde okuyabilirsiniz. Evet Deyin, İlkbahar 2004 sayımızda, Acımasız Bir Yol ve Her Çocuk Önemlidir’e bakınız.

 ◀ Önceki sayfa  |   ▶ Sonraki sayfa

ARŞİV
   

Bu sayıyı pdf formatında indirebilirsiniz. [PDF 1.1MB]

RSS feed bağlantısı * RSS nasıl kullanılır …

‘Çocuklar için Evet Deyin’ manşeti

Çocuklar için Evet Deyin’e Çocuk Polisi 60,000’nin üstünde imza topladı. İçişleri Bakanlığı toplanan imzaları Çocuk ve Kadından Sorumlu Devlet Bakanı na Eylül ayında bir basın konferansı düzenleyerek sundu.