DÇD 2005: Ana Hatlar

Tam Rapor

Tek bir dosyada [PDF 5.1MB] tam rapor bulunmaktadır.

Bölümler

Beş bölüm online’da bulunmaktadır. Her sayfada PDF veya Word versiyonu indirilebilir.

1. Çocukluk Tehdit Altında

Çocukluk, salt doğum ile yetişkinlik arasındaki dönem olmanın ötesinde bir anlama sahiptir. Bu kavram, bir çocuğun yaşamındaki durumu ve koşulları, çocukluk dönemini oluşturan yılların kalitesini anlatır.
1. Bölüme gidiniz.
[1. Bölüm, Word 110KB] veya [1. Bölüm, PDF 672KB] tam metnini indirebilirsiniz.

2. Yoksulluk İçinde Yaşayan Çocuklar

Yoksulluk içinde yaşayan çocuklar, birçok haktan yoksun kalacaklardır: yaşama, sağlık ve beslenme, eğitim, katılımla birlikte olumsuzluk, sömürü ve ayrımcılıktan korunma hakkı bunlar arasındadır.
2. Bölüme gidiniz.
[2. Bölüm, Word 263KB] veya [2. Bölüm, PDF 927KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3. Çatışma Ortamlarında Çocuklar

Silahlı çatışmalar en önce çocukları etkilemektedir. Hayatta kalabilenler de bu kez kendilerini başka bir savaşın içinde bulmaktadırlar: bu, hastalıklara, barınacak bir yer olmamasına, beslenme ve temel hizmetlere ulaşamama gibi olumsuzluklara karşı verilen bir savaştır.
3. Bölüme gidiniz.
[3. Bölüm, Word 234KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4. HIV/AIDS Yüzünden Kimsesiz ya da Güç Durumda Kalan Çocuklar

HIV/AIDS, çocukluk dönemini tam kalbinden vurmaktadır. 2003 yılı sonu itibarıyla 18 yaşından küçük yaklaşık 15 milyon çocuk bu hastalık yüzünden kimsesiz kalmıştır.
4. Bölüme gidiniz.
[4. Bölüm, Word 228KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

5. Her Çocuk Çocukluğunu Yaşasın

Yüz milyonlarca çocuk söz konusu olduğunda, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’sinde (ÇHS) yer alan çocukluk dönemine ilişkin sözlerin yerine getirilmediği görülmektedir.
5. Bölüme gidiniz.
[5. Bölüm, Word 149KB] veya [5. Bölüm, PDF 319KB] tam metnini indirebilirsiniz.

Paneller

1.1, Dünya artık çocukluk döneminin önemini görüyor

Çocuk haklarının gelişimi ve tanınmasında önemli tarihler.
Panel 1.1’e gidiniz.
[Panel 1.1, Word 102KB] veya [1. Bölüm, PDF 672KB] tam metnini indirebilirsiniz.

1.2, Çocuklukta ortam ve koşullar: çocuk hakları

Çocuk haklarının özeti.
Panel 1.2’ye gidiniz.
[Panel 1.2, Word 99KB] veya [1. Bölüm, PDF 672KB] tam metnini indirebilirsiniz.

1.3, Koruyucu ortam

Koruyucu ortamdan kastedilen, tek tek ve hep birlikte işleyerek çocukları sömürü, şiddet ve istismardan koruyan, birbiriyle ilişkili öğelerdir.
Panel 1.3’e gidiniz.
[Panel 1.3, Word 101KB] veya [1. Bölüm, PDF 672KB] tam metnini indirebilirsiniz.

1.4, Binyıl Kalkınma Hedefleri’ne (BKH) ulaşılmaması durumunda: çocukların başına gelecekler

BKH’nin hepsinde, belirlenen takvimin gerisinde kalınmıştır.
Panel 1.4’e gidiniz.
[Panel 1.4, Word 118KB] veya [1. Bölüm, PDF 672KB] tam metnini indirebilirsiniz.

2.1, Yoksulluk çocukları haklarından yoksun bırakıyor

Yoksulluk içinde yaşayan çocuklar birçok haktan yoksun durumdadır: yaşama, sağlık ve beslenme, eğitim ve katılım ile olumsuzluklardan, sömürüden ve ayrımcılıktan korunma hakkı bunlar arasındadır.
Panel 2.1’e gidiniz.
[Panel 2.1, Word 107KB] veya [2. Bölüm, PDF 927KB] tam metnini indirebilirsiniz.

2.2, Çocuk yoksunluğunun pratik tanımları

İleri düzeyde çocuk yoksunluğunun tanımı olarak, kuramsal yaklaşımlarla mevcut verileri uzlaştıran başlıklara yer verilmektedir.
Panel 2.2’ye gidiniz.
[Panel 2.2, Word 112KB] veya [2. Bölüm, PDF 927KB] tam metnini indirebilirsiniz.

2.3, Çocukların esenliği ve annenin mülkü

Çocukluk döneminde insan yeteneklerinin gelişmesi, büyük ölçüde ailenin ve devletin çocukları yoksunluktan koruyabilme gücüne bağlıdır.
Panel 2.3’e gidiniz.
[Panel 2.3, Word 109KB] veya [2. Bölüm, PDF 927KB] tam metnini indirebilirsiniz.

2.4, Oportunidades (Fırsatlar): yoksullukla mücadelede işe yarayan bir program

Oportunidades (Fırsatlar) adı verilen geniş ölçekli ve yenilikçi bir hükümet programı 1997 yılından bu yana Meksika’daki milyonlarca çocuğun ve ailenin yaşamında gerçekten değişiklik yaratmaktadır.
Panel 2.4’e gidiniz.
[Panel 2.4, Word 116KB] veya [2. Bölüm, PDF 927KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.1, Kız askerler: anlatılmamış öykü

Erkeklerden ayrı olarak kız savaşçılar üzerinde durmak neden önemlidir?
Panel 3.1’e gidiniz.
[Panel 3.1, Word 115KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.2, Uganda’nın gececi çocukları

Çocukluk döneminin, sağlıklı bir büyüme ve gelişme için korunmuş bir dönem olması gerektiği fikri Uganda’nın kuzeyinde hiç mi hiç geçerli değildir.
Panel 3.2’ye gidiniz.
[Panel 3.2, Word 114KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.3, Savaş karşıtı gündem, 1996

UNICEF, bundan 9 yıl önce Dünya Çocuklarının Durumu 1996 raporunda yer verdiği 10 maddelik bir Savaş Karşıtı Gündem ortaya atmıştır.
Panel 3.3’e gidiniz.
[Panel 3.3, Word 108KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.4, Sierra Leone’de gerçekler ve uzlaşma: çocuklara söz hakkı tanınması

Son yılların en önemli gelişmelerinden biri de, çatışmaların ardından oluşturulan gerçekleri araştırma ve uzlaştırma komisyonlarının daha fazla yaygınlaşmasıdır.
Panel 3.4’e gidiniz.
[Panel 3.4, Word 105KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.5, Çocuk askerlerin toplumla yeniden bütünleştirilmeleri: Afrika ve Asya’daki girişimler

UNICEF ile çeşitli sivil toplum kuruluşlar tarafından başlatılan yeniden bütünleştirme girişimleri, eski çocuk askerlerin savaşçılıktan sivil yaşama geçiş sürecini kolaylaştırmaktadır.
Panel 3.5’e gidiniz.
[Panel 3.5, Word 105KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.6, UNICEF’in çatışma ve istikrarsızlık durumlarındaki çocuklara yönelik temel görevleri

UNICEF 2000 yılında, çatışmalı ya da istikrarsız durumlarda kadınları ve çocukları koruma amaçlı ilk girişimlerine yön verecek bir dizi temel görev belirlemiştir.
Panel 3.6’ya gidiniz.
[Panel 3.6, Word 110KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.7, Yeniden okula: karmaşık yönleri olan olağanüstü durumlarda eğitimin sürdürülmesi

Çatışmaların daha geniş bir alanı etkilediği durumlarda ise amaç okulların yeniden açılması, altyapının yeniden inşası ya da okula dönüş kampanyaları düzenlenmesidir.
Panel 3.7’ye gidiniz.
[Panel 3.7, Word 110KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.8, Tehlikeli görev: Irak’ta sürüp giden şiddete karşı okula gitmek

Bu dönemde, Irak’ta başka herşey gibi eğitim de ağır bir darbe almıştır.
Panel 3.8’e gidiniz.
[Panel 3.8, Word 108KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

3.9, Olağanüstü durumlarda katılım: Çocuklar başı çekiyor

Bütün tersliklere karşın savaşın yıkıma uğrattığı toplumlarda çocuklar, katılım ve yaşamlarını iyileştirme açısından yaratıcı birtakım girişimlerin öncülüğünü yapmaktadır.
Panel 3.9’a gidiniz.
[Panel 3.9, Word 106KB] veya [3. Bölüm, PDF 991KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.1, Küresel HIV/AIDS tehdidi

Afrika’da HIV/AIDS vaka sayısı 1980’lerin başında 1 milyonun altında iken 2003 yılı sonunda 25 milyona çıkmıştır.
Panel 4.1’e gidiniz.
[Panel 4.1, Word 110KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.2, HIV/AIDS’in feminizasyonu

HIV/AIDS bir aile etkilediğinde, kadınlar, özellikle yaşlı kadınlar, en çok bakımın yükünü üstlenmektedirler.
Panel 4.2’ye gidiniz.
[Panel 4.2, Word 113KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.3, HIV/AIDS’li çocuklar

Her gün yaklaşık 1,700 çocuk HIV enfeksiyonu kapmaktadır.
Panel 4.3’e gidiniz.
[Panel 4.3, Word 106KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.4, Antiretroviral tedavi: HIV/AIDS’li yetişkinlerin ve çocukların daha uzun yaşamalarının sağlanması

Son 20 yıl içinde 20 milyonu aşkın insan AIDS’den ölmüştür. Bu insanlar antiretroviral tedaviden yararlanabilseydiler aralarından pek çoğu bugün hayatta olurdu.
Panel 4.4’e gidiniz.
[Panel 4.4, Word 120KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.5, Okula gitmek ve geleceği düşünmek: Mozambik’te kolay bir iş değil

Altı kişilik ailesi en son yemeklerini iki gün önce yemiş. Bir yardım görevlisi gidip yiyecek bir şeyler alması için ona para verdiğinde teyzesi paniklemiş.
Panel 4.5’e gidiniz.
[Panel 4.5, Word 120KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

4.6, HIV/AIDS Yüzünden Kimsesiz yada Güç Durumda Kalan Çocuklar için Küresel Kampanya

Kampanya 2010 yılına kadar 10 milyona çıkan kimsesiz ve savunmasız çocuğa ulaşmayı amaçlıyor.
Panel 4.6’ya gidiniz.
[Panel 4.6, Word 104KB] veya [4. Bölüm, PDF 820KB] tam metnini indirebilirsiniz.

5.1, Çocuk kaçakçılığı

İnsan haklarına ve onuruna büyük bir saldırı anlamı taşıyan çocuk kaçakçılığı neredeyse salgın boyutlarına varmıştır ve giderek yaygınlaşmaktadır Majesteleri İsveç Kraliçesi Silvia yazmıştır.
Panel 5.1’e gidiniz.
[Panel 5.1, Word 115KB] veya [5. Bölüm, PDF 319KB] tam metnini indirebilirsiniz.

5.2, Kalkınmaya insan hakları temelli yaklaşım: Latin Amerika’dan örnekler

Şili ve Ekvador’dan bu örnekler insan hakları temelli yaklaşımın UNICEF’i nasıl en çok sayıda kişiye en çok yarar şeklindeki faydacı ilkenin ötesine taşıdığını göstermektedir.
Panel 5.2’ye gidiniz.
[Panel 5.2, Word 115KB] veya [5. Bölüm, PDF 319KB] tam metnini indirebilirsiniz.

5.3, Çin’in dijital açığı

Internet’in, enformasyon ve fikirlerin serbest dolaşımını sağlama potansiyeli hakkında çok şey söylenmiş olsa da, bugün siber çağın vaat ettikleri büyük ölçüde varlıklı bir azınlığa yarar sağlamıştır.
Panel 5.3’e gidiniz.
[Panel 5.3, Word 118KB] veya [5. Bölüm, PDF 319KB] tam metnini indirebilirsiniz.

5.4, Kararlı bir dünya çocuk yoksulluğuna son verebilir

Çocuklar arasında yoksulluk sorunu daha az ele alınmıştır Joseph E. Stiglitz yazmıştır.
Panel 5.4’e gidiniz.
[Panel 5.4, Word 118KB] veya [5. Bölüm, PDF 319KB] tam metnini indirebilirsiniz.

Haritalar

1. 1+1’in 2’den fazla ettiği durumlar

Yoksulluk, çatışma ve HIV/AIDS çocuklukta en önemli tehdittir. Bu iki ya da üç şey bir araya geldiğinde çocuk yaşamının bütünlüğü parçalanmaktadır.

Harita 1’e gidiniz veya [Harita 1, PDF 725KB] versiyonu indirebilirsiniz.

2. Çocukluk tehdit altında: yoksulluk

Yoksulluk 1 milyondan fazla çocuğun haklarını etkileyerek onların yaşamını ve gelişimini tehdit etmektedir.

Harita 2’ye gidiniz veya [Harita 2, PDF 701KB] versiyonu indirebilirsiniz.

3. Çocukluk tehdit altında: çatışma

Yüzbinlerce çocuk çatışmalarda asker, sığınmacı veya yerlerinden olmaktadır. Sayılamayacak sayıda olan diğerleri cinsel şiddet, istismar ve sömürüye maruz kalmaktadır.

Harita 3’e gidiniz veya [Harita 3, PDF 705KB] versiyonu indirebilirsiniz.

4. Çocukluk tehdit altında: HIV/AIDS

Milyonlarca çocuk HIV/AIDS’in neticesi sonunda onlara bakanları kaybetmekte, eğitimden uzaklaşmakta, istismara ve hatta ölüme karşı savunmasız kalmaktadır.

Harita 4’e gidiniz veya [Harita 4, PDF 634KB] versiyonu indirebilirsiniz.

Tablolar

İstatistik Tablolar

Dünya üzerindeki ülkelerde ve topraklarda ekonomik ve sosyal göstergeler ile çocukların refah durumlarının ayrıntılı referansları.

Veriler Üzerine Genel Not

İstatistik tablolarla ilişkilendirilen kaynaklar ve sembollerin açıklama bilgileri üzerine genel bir bakış.
Veriler Üzerine Genel Not’a gidiniz.

Beş Yaş Altı Ölümlere (5YAÖO) Göre Sıralama

Ülke ve toprakların beş yaş altı ölüm oranları ve derecelendirilmesi 2002 değerlendirilmesinin büyükten küçüğe doğru sıralanan listeleri.
[PDF 28KB]

1. Temel Göstergeler

Beş yaş altı ölüm derecelendirilmesi ve oranı, bebek ölüm oranı (BÖO), toplam nüfus, yıllık doğum sayısı, yıllık beş yaş altı ölümleri, kişi başına GUG, yaşam beklentileri, toplam yetişkin okuma-yazma, net ilköğretime kayıt/devam ve eve giren gelirin paylaşım yüzdesi dahil olmak üzere temel göstergelerle ülke ve toprakların listesi.
[Tablo 1, PDF 156KB ] [Tablo 1, Excel 121KB]

2. Beslenme

Ülke ve toprakların beslenmeyle ilişkili istatistik listesi.
[Tablo 2, PDF 148KB] [Tablo 2, Excel 116KB]

3. Sağlık

Ülke ve toprakların sağlıkla ilişkili istatistik listeleri.
[Tablo 3, PDF 154KB] [Tablo 3, Excel 107KB]

4. HIV/AIDS

Ülke ve toprakların HIV/AIDS’le ilişkili istatistik listeleri.
[Tablo 4, PDF 156KB] [Tablo 4, Excel 141KB]

5. Eğitim

Ülke ve toprakların eğitimle ilişkili istatistik listeleri.
[Tablo 5, PDF 150KB] [Tablo 5, Excel 188KB]

6. Demografik Göstergeler

Ülke ve toprakların demografik kesitlerini ele alır.
[Tablo 6, PDF 149KB] [Tablo 6, Excel 119KB]

7. Ekonomik Göstergeler

Ülke ve toprakların ekonomiyle ilişkili istatistik listeleri.
[Tablo 7, PDF 152KB] [Tablo 7, Excel 122KB]

8. Kadınlar

Ülke ve toprakların kadınların refah derecesini gösteren istatistik listesi.
[Tablo 8, PDF 179KB] [Tablo 8, Excel 142KB]

9. Çocuk Koruma

Seçilmiş ülke ve toprakların çocuk koruma ile ilişkili istatistik listesi.
[Tablo 9, PDF 132KB] [Tablo 9, Excel 62KB]

10. İlerleme Hızı

Ülke ve Toprakların bazı temel insan ihtiyaçlarının karşılanmasındaki ilerleme oranlarını gösteren liste.
[Tablo 10, PDF 171KB] [Tablo 10, Excel 107KB]

Şekiller

1.1, Yoksulluk, silahlı çatışmalar ve HIV/AIDS çocuk yaşamını tehdit ediyor

Az gelişmiş, gelişmekte olan ve gelişmiş ülkelerde çocukluk dönemi tehditlerinin karşılaştırılması.
Şekil 1’e gidiniz.

2.1, Çeşitli gereksinimler ışığında gelişmekte olan ülkelerde çocuk yoksunluğunun boyutları

Barınma, sanitasyon, su, enformasyon, beslenme, sağlık ve eğitim yoksunluğunun boyutlarını göstermektedir.
Şekil 2.1’e gidiniz.

2.2, Bölgelere göre gelişmekte olan ülkelerde çocuk yoksunluğunun boyutları

Dünyada gelişmekte olan bölgelere göre farklılıkları göstermektedir.
Şekil 2.2’ye gidiniz.

2.3, Ülke gelir gruplarına göre gelişmekte olan ülkelerde çocuk yoksunluğunun boyutları

GUG (kişi başına göre) çocukların yoksunluk yüzdelerinin karşılaştırılması.
Şekil 2.3’e gidiniz.

2.4, OECD ülkelerinde çocuk yoksulluğu

Herkesi kapsayacak biçimde düzeltilmiş ortamca harcanabilir gelirin yüzde 50’sini azına sahip ailelerde yaşayan çocukların toplam yüzdesini seçilmiş OECD ülkelerine göre göstermektedir.
Şekil 2.4’e gidiniz.

2.5, OECD ülkelerinde sosyal harcamalar ve çocuk yoksulluğu

Çocuk yoksulluğu oranını ve sosyal harcamaları/GYH seçilmiş OECD ülkelerine göre yüzdelerini göstermektedir.
Şekil 2.5’e gidiniz.

3.1, Yüksek yoğunluktaki çatışmalar 1945-2003

Dünya üzerinde 1945 ve 2003 yılları arasında silahlı çatışmaların artışını göstermektedir.
Şekil 3.1’e gidiniz.

3.2, Belli başlı silahlı çatışmalar nerede?

Dünya üzerinde 1990 ve 2003 yılları arasında belli başlı silahlı çatışmaların dağılımını göstermektedir.
Şekil 3.2’ye gidiniz.

3.3, Gıda temininde acil durumların nedenleri 1986-2003

Kuraklık ve çatışma başta gıda aciliyetine neden olur.
Şekil 3.3’e gidiniz.

3.4, Mayınlar: dünyadaki durum

Mayınlarla ilgili rahatsız edici gercek, onların yapımı, döşenmesi ve parçalayıcı etkisinin çoğunlukla siviller üzerine olmasıdır.
Şekil 3.4’e gidiniz.

4.1, Doğu Avrupa ve Orta Asya’da yeni teşhis edilen HIV enfeksiyon vakaları, 1993-2003

Belirli ülkelerde HIV enfeksiyonunun büyük artış hızını göstermektedir.
Şekil 4.1’e gidiniz.

4.2, Sahra Güneyi Afrika’da AIDS yüzünden kimsesiz kalan çocuklar

Sahra Güneyi Afrika’da HIV/AIDS nedeniyle kimsesiz kalan çocuk sayısının 2010 yılına kadar 18 milyonu bulması beklenmektedir.
Şekil 4.2’ye gidiniz.

4.3, Kimsesiz kalanların yükünü giderek artan biçimde yaşlılar taşıyor

Namibya, Tanzaniya Birleşik Cumhuriyeti ve Zimbabwe’de hane reisi ile olan yakınlık derecesini ‘torun’ olarak belirtenlerin yüzdelerini göstermektedir.
Şekil 4.3’e gidiniz.

4.4, HIV/AIDS salgınının merkezi olan Sahra Güneyi Afrika bu yüzden kimsesiz kalan çocuk sayısının arttığı tek bölgedir

Sahra Güneyi Afrika, Asya ve Latin Amerika ve Karayipler bölgelerinde HIV/AIDS nedeniyle kimsesiz kalan çocuk oranının karşılaştırılması 1990’dan 2010 yılına yansıyacaktır.
Şekil 4.4’e gidiniz.