บทบาทของพระวันชัยกับการรณรงค์เรื่องเอชไอวี/เอดส์
เรื่อง โดย โรเบิร์ต ฟิว เชียงใหม่, กรกฎาคม 2548 – พระวันชัยเป็นพระภิกษุที่ทำงานหนัก แต่ไม่ได้หมายความว่าเราจะพบท่านได้ในวัดในชนบทของจังหวัดเชียงใหม่ที่ท่านดูแลอยู่หรอก เพราะท่านมักจะชอบไปอยู่ตามห้างสรรพสินค้าชั้นนำในเมือง หรืออาจจะออกไปหาดีเจและนักกีตาร์เพื่อคุยเรื่องการจัดคอนเสิร์ตเพลงป๊อบ ดังนั้น ถ้าคุณอยากพูดคุยกับท่านจริงๆ แล้วละก็ คุณควรพยายามโทรเข้ามือถือของท่าน ถ้าท่านไม่ได้กำลังติดสายคุยต่อรองค่าลิขสิทธิ์ในการจัดจำหน่ายอัลบั้มใหม่ของท่านอยู่ ชีวิตของพระวันชัยนั้นไม่ได้เป็นชีวิตของการนั่งบำเพ็ญเพียรอย่างพระสงฆ์ทั่วไป แต่ใช้วิธีการนอกรีตนอกรอยเพื่อทำงานของท่าน กล่าวคือ ท่านเป็นผู้ดำเนินงานเครือข่ายเยาวชนที่ชื่อ ‘เครือข่ายเฝ้าระวังเยาวชนเชียงใหม่’ (Network to Protect the Youth of Chiang Mai) ท่านใช้เวลาส่วนใหญ่ในการพยายามปกป้องสมาชิกในเครือข่ายและเยาวชนคนอื่นๆ ให้รอดพ้นจากเอชไอวี/เอดส์ ซึ่งหมายความถึงการสร้างจิตสำนึกและสนับสนุนเยาวชนให้มีชีวิตที่ปลอดภัยขึ้น โดยพยายามหาวิธีสื่อสารกับเยาวชนไม่ว่าจะอยู่ ณ ที่ใดก็ตาม “ในตอนแรก อาตมาไม่กล้าออกไปเดินตามห้างสรรพสินค้าหรอก” พระวันชัยเล่าในระหว่างที่เสียงโทรศัพท์มือถือดังขึ้น พร้อมกับยิ้มเมื่อนึกย้อนไปถึงความตะขิดตะขวงใจในระยะแรก “สถานที่อย่างนั้นเป็นที่อโคจรของสงฆ์ แต่ถ้าเราอยากจะให้ความช่วยเหลือเราเข้าถึงตัวเยาวชนแล้ว เราจะต้องไปในที่ที่พวกเขาไปกัน เราจะต้องชั่งน้ำหนักดูระหว่างภาพลักษณ์ของเรากับสิ่งดีๆที่เราสามารถจะทำให้กับผู้คน” แล้วสีหน้าของท่านก็เปลี่ยนเป็นเคร่งขรึมเมื่อกล่าวเสริมว่า “แต่อาตมาไม่เคยซื้ออะไร” ในบรรดากิจกรรมต่างๆ ที่พระวันชัยทำ คือ การจัดแสดงดนตรีคอนเสิร์ตและการประกวดนักดนตรีเยาวชน ที่มีวัตถุประสงค์ในการสร้างจิตสำนึกในเรื่องเอชไอวี/เอดส์ และส่งเสริมพฤติกรรมที่ปลอดภัยยิ่งขึ้น “ออกจะแปลกนะที่พระมาจัดคอนเสิร์ต มีเด็กหนุ่มสาวมากมายที่มาดูว่าคอนเสิร์ตจะออกมาเป็นอย่างไร” ท่านเล่าให้ฟัง “อาตมาคิดว่าพวกเขามีความสุขที่ได้รู้ว่า พระก็เอาใจใส่พวกเขา และต้องการให้พวกเขาอยู่ห่างไกลยาเสพติด ปลอดจากพิษภัยของมัน”
อัตราการติดเชื้อเอชไอวี/เอดส์เริ่มสูงขึ้นอีกครั้งในประเทศไทยเพราะพฤติกรรมเสี่ยง ซึ่งรวมถึงการมีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควรและการใช้ยาเสพติด ทำให้จำนวนเยาวชนกลุ่มเสี่ยงมีมากขึ้น พระสงฆ์อย่างพระวันชัยนั้นเป็นที่เคารพนับถือในชุมชน และเป็นบุคคลที่มีความสำคัญต่อการสร้างจิตสำนึกในเรื่องเอชไอวี/เอดส์ และคอยส่งเสริมเยาวชนให้ปฏิบัติตนอย่างรับผิดชอบ พระวันชัยได้รับการอบรมในโครงการสังฆเมตตาที่องค์การยูนิเซฟให้การสนับสนุน โครงการดังกล่าวทำงานร่วมกับพระสงฆ์เพื่อสร้างจิตสำนึก ยับยั้งการติดเชื้อรายใหม่ และจัดการดูแลช่วยเหลือคนที่ติดเชื้อหรือได้รับผลกระทบจากเอชไอวี/เอดส์ “โครงการสังฆเมตตาสอนอาตมาเรื่องเอชไอวี/เอดส์ไว้มาก ขณะนี้โครงการต่างๆ ของเราได้เข้าถึงคนพวกที่ฝักใฝ่เรื่องเพศทุกกลุ่ม เพราะทุกคนสามารถถ่ายทอดเชื้อไวรัสได้ ทุกคนจึงจำเป็นต้องเรียนรู้เรื่องการป้องกันไว้” ความรู้ใหม่นี้ยังรวมอยู่ในคำเทศนาของพระวันชัย และในคำสั่งสอนสามเณรในวัดของท่านด้วย เด็กหนุ่มจำนวนมากพากันเข้าวัดในช่วงปิดเทอมเพื่อบวชเณรนานสองสามสัปดาห์ แต่ทุกรูปก็ไม่ได้เลิกทำตัวแบบวัยรุ่นเพียงเพราะห่มผ้าเหลืองเท่านั้น “นี่คือโอกาสสำคัญสำหรับเราที่จะชักนำวิธีคิดให้กับเยาวชน และสอนในสิ่งที่เขาจำเป็นต้องรู้” พระวันชัยบอก “เยาวชนส่วนใหญ่ไม่ค่อยจะรู้เรื่องการป้องกันตนเองจากเอชไอวี/เอดส์กัน และพวกเณรเองก็ใช่ว่าจะต่างจากเด็กหนุ่มอื่นๆ เพราะเมื่อถอดจีวรออกแล้ว ก็ต้องกลับไปสู่ชีวิตตามปกติ เที่ยวดิสโกเธค เที่ยวบาร์" เด็กหนุ่มคนอื่นๆ ที่เข้ามาบวชอยู่ในวัดนานกว่าคนอื่น จะเป็นตัวประสานกับกลุ่มเยาวชน เวลาเพื่อนๆ ของเขามาเยี่ยมเยียนที่วัด พวกเณรเหล่านี้ก็จะเล่าเรื่องที่ได้รู้มาเกี่ยวกับเอชไอวี/เอดส์ต่อๆ กันไป นอกจากนี้ เมื่ออยู่นอกวัด พระวันชัยยังจัดทำกิจกรรมอีกโครงการที่มีชื่อว่า ‘คนดีศรีเชียงใหม่’ (Good People of Chiang Mai) ดำเนินการในโรงเรียน 33 แห่ง ที่นักเรียนในโรงเรียนจะจดบันทึกการทำความดีของตนลงในสมุดบันทึกประจำวัน โดยยึดตามคำสอนของศาสนาพุทธเรื่องความเคารพนับถือ การควบคุมตนเอง และความเมตตา และมีการจัดกิจกรรมตั้งแต่การสวมหมวกกันน็อคไปจนถึงการไปเล่นกับเด็กที่ติดเชื้อเอชไอวี “โรงเรียนของเราจัดนิทรรศการเป็นระยะๆ เพื่อแสดงให้เห็นว่าเด็กๆ เราได้มีส่วนช่วยในการพัฒนาสังคมอย่างไรบ้าง” ชัยนิมิต แพงน้อย นักศึกษามหาวิทยาลัยในจังหวัด ซึ่งช่วยจัดกิจกรรมกล่าว “นิทรรศการที่จัดนี้ถือเป็นโอกาสดีที่เยาวชนจะได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และยังทำให้เกิดความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกันในหมู่เยาวชน และช่วยส่งเสริมให้รู้จักใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์ด้วย” โครงการคนดีศรีเชียงใหม่เพิ่งออกอัลบั้มเพลงโดยกลุ่มเยาวชนซึ่งชนะการประกวดที่พระวันชัยจัดขึ้นในศูนย์การค้าของนครเชียงใหม่ อัลบั้มชุดนี้ผลิตโดยค่ายเพลงชั้นนำแห่งหนึ่งของประเทศ เนื้อหาของเพลงที่เกี่ยวกับความหวังและความช่วยเหลือเกื้อกูลกัน
|